WWW.PDF.KNIGI-X.RU
БЕСПЛАТНАЯ  ИНТЕРНЕТ  БИБЛИОТЕКА - Разные материалы
 

Pages:   || 2 | 3 |

«Калия Кулалиева ИШ КАГАЗДАРЫН ЖРГЗ Иш кагаздарынын трлр Негизги лексика, кеп лглр Кыргыз тилинин грамматикасы Жазуу эрежелери жана ...»

-- [ Страница 1 ] --

КЫРГЫЗ РЕСПУБЛИКАСЫНЫН ПРЕЗИДЕНТИНЕ КАРАШТУУ

МАМЛЕКЕТТИК ТИЛ БОЮНЧА УЛУТТУК КОМИССИЯ

Калия Кулалиева

ИШ КАГАЗДАРЫН

ЖРГЗ

Иш кагаздарынын трлр

Негизги лексика, кеп лглр

Кыргыз тилинин грамматикасы

Жазуу эрежелери жана тыныш белгилери

Иш кагаздарын жазууга йртч кнглр

Окуйбуз, угабыз, жазабыз, сйлйбз, сйлшбз

Бишкек – 2013

УДК 651

ББК 65.050.9(2)2

К 90

Рецензенттер: Т. Маразыков, филология илимдеринин доктору, профессор;

К. Добаев, педагогика илимдеринин доктору, профессор.

Кулалиева Калия К 90 Иш кагаздарын жргз. Окуу куралы. – Б.: ___________, 2013. – 224 б.

ISBN 978-9967-27-006-0 Бул окуу куралынын максаты иш кагаздарын кыргыз тилинде жазууга йрт. Китептин жардамы менен кыргыз тилин билген, иш кагаздарынын лексика-грамматикалык, стилистикалык згчлгн тереирээк здштрн каалагандар тил йрн ммкнчлгн ээ болот.

Окуу куралы иш кагаздарын мамлекеттик тилде жргзн йрнгс келген мамлекеттик жана жеке менчик уюм, мекеме, ишканалардын кызматкерлерине, жогорку окуу жайлардын студенттерине, атайы курстардын угуучуларына арналат.

К 1203020200-13 УДК 651 ББК 65.050.9(2)2 ISBN 978-9967-27-006-0 © Кулалиева К. О., 2013

ИШ КАГАЗДАРЫН ЖРГЗ 3

КИРИШ СЗ

Окуу куралынын максаты иш кагаздарын кыргыз тилинде жазууга йрт.



Бул китептин жардамы менен кыргыз тилин билген, бирок иш кагаздарынын лексика-грамматикалык, стилистикалык згчлгн тереирээк здштрн каалагандар тил йрн ммкнчлгн ээ болот.

Окуу куралы иш кагаздарын мамлекеттик тилде жргзн йрнгс келген мамлекеттик жана жеке менчик уюм, мекеме, ишканалардын кызматкерлерине, жогорку окуу жайлардын студенттерине, атайы курстардын угуучуларына арналат.

Иш кагаздарын туура жазууга йрт – окуу, угуу, жазуу, сйлш, грамматика, орфография жана пунктуация боюнча кндмдрд нктр аркылуу ишке ашырылат. Буга ылайык китепке 7 блоктон турган тапшырмалардын трлр киргизилди. Алар: 1. Иш кагазынын тр; 2. Окуйлу; 3. Грамматика; 4. Жазуу эрежелери (акыркы сабактарда тыныш белгилери берилген); 5. Угалы; 6. Сйлшл; 7. Жазалы. Ар тема трд кнглр, тексттер, аларга карата тзлгн тапшырмалар жана тесттик суроолор менен коштолот.

Иш кагаздары боюнча маалымат берд Т. Ахматов, Т. Аширбаевдин «Иш кагаздары: мамлекеттик тилде иш жргз» (2001), Б. Жапарова, Н. Жусупованын «Мамлекеттик жана расмий тилдерде иш кагаздарын жана иш каттарын жргз»

(2009), Б. Б. Жапарова,. А. Калыеванын «Мамлекеттик жана расмий тилде иш жргз», С. Ибрагимовдун «Иш кагаздарын мамлекеттик тилде жргз» (2006) деген эмгектери таяныч булак катары кеири пайдаланылды. Жазуу эрежелери боюнча маалыматты берд «Кыргыз тилинин жазуу эрежелеринин» (2009) соку редакциясына таяндык. Окуу куралынын максатына ылайык, пунктуация боюнча маалымат берд А. Турсуновдун «Кыргыз тилинин тыныш белгилери» (2002) деген эмгеги пайдаланылды.

Окуу куралды басмага даярдоодон мурун бгнк кнг чейин чыккан иш кагаздарына байланыштуу эмгектер менен таанышып, талдап, практикада пайдаланып крп, иш кагаздарын жазууга йртд алардын аталышын, блншн жана лглрн берип коюу менен гана чектел жетишсиз болору белгил болду. Муну тажрыйбанын з далилдеди. Ошондуктан иш кагаздарын кыргыз тилинде жргз ишин тездетнн практикалык жагы кбрк эске алынып, китепке стилди калыптандырууга, туура жазууга, лексика-грамматикалык материалды здштрг багытталган кнглрд иштеп чыгуу, киргиз аракети крлд.

Кнглрд иштеп чыгууда гезит жана интернет булактарына жарыяланган материалдар пайдаланылды. Китепке элдик жана белгил акын-жазуучулардын чыгармаларынан алынган материалдар киргизилди. Китептин аягында иш Калия Кулалиева кагаздарына мнзд сздрдн жана кеп лглрнн кыргызча-орусча сздг, китепте кездешкен кыскартылган сздрдн тизмеси, курсту бтр сынак тапшырмаларынын болжолдуу лгс берилди.

Угуп тшнг багытталган материалдар СDге жаздырылып, китепке кошумча тиркелди. Угуучулардын, студенттердин дегээлине ылайыктап, угуп тшн тексттерин бир же эки жолу угузуу керек. Биринчи угуудан кийин бир аз убакыт берип (3-7 мн.), андан кийин дагы бир угузуп, тапшырманы толук аткарууну талап кылуу максатка ылайык. Окуу куралынын укма материалдарынын текстин окуган филология илимдеринин кандидаты Элмира Тлкова, Рахат Мажитова, Аскатбек Мамадиев жана Кыргыз-Трк «Манас» университетинин, «Манас» радиосунун н режиссёру Осмон Тулановго тере ыраазычылык билдиремин.

Жалпысынан бул окуу китебиндеги сабактар 72 саатка ылайыкташтырылып берилди. Окуу китебиндеги 1 сабактын максаты окутуучунун аудиторияны ар тараптан таанып-билсн жана мугалим менен угуучу, студенттин ортосундагы байланышты бекемдг багытталган.

Бул китеп менен окутууну баштоодон мурун кыргыз тилин бил дегээлин аныктоочу сынак ткр зарыл. Тил бил дегээлин аныктоо сынагынан ткндр «Иш кагаздарын жргз» курсунун программасын здштр алат.

–  –  –

ИШ КАГАЗЫНЫН ТРЛР

Иш кагаздары коомдун бардык чйрснд, чарбанын бардык тармактарында колдонулат. Иш кагаздарынын санынын, трнн кп болушу алардын жогорудагы згчлгн байланыштуу тшндрлт. Коомдун алга жылышы, саясийсоциалдык абалдын згрш, жаы тзлштрдн пайда болушу менен иш кагаздар мазмуну жана формасы боюнча згрлрг учурайт.

Иш кагаздарын классификациялоонун кп тр бар. Алардын бири тмнкч:

–  –  –

Кыргыз тили курстары Бишкек шаары........ кптгн мамлекеттик, жеке менчик билим берч жана окуу-усул.......... борборлор бар. Ал борборлор.......чет тилдер менен катар кыргыз тилин йрн....... каалагандар чн атайы курс......... уюштурулган.

Бул курстар........ иштин кызыкчылыгын кзд........ тажрыйбалуу адистер, тил йртн жаы.......... гана кесип катары тандап алган жоопкерчилик.........., келечектен кпт мттндр........... жаш адистер эмгектенишет.

2. Берилген сздрд мааниси боюнча туура келген боштукка толуктап жазыыз.

(убакыттарга, кайсы, топторго, каражаттар, эске алынат, кызыкчылыктары, дегээли) Бул курстарда кыргыз тилин йртд жана

блштрд угуучулардын тил бил

згчлг,

тилди кандай максатта йрнн каалагандыгы

Сабактар угуучуларга ыгайлуу болгон

окуу-методикалык

3. Суроолорго жооп берииз?

А) Заманбап тил йрт борборлор кандай болушу керек? Сиздин талаптарыыз.

Б) «Тил йртч курстардын кызыкчылыктарды эске алуусу» дегенди кандайча тшнсз?

В) Угуучулардын тил бил дегээлин кандай жолдор аркылуу аныктасак болот? Бир нече жолун сунуштаыз.

4. Текстти окуп, андагы маалыматты айтып берииз.

–  –  –

жеке пикирди, ички сезимдерди, аша чапкан кооз, тм маанидеги тилдик

• ашыкча маалыматты камтыган сздрд колдонбоо;

• каражаттарды колдонбоо;

• диалектилик сздрдн, фразеологизм, архаизм, историзм, вульгаризм, жаргон, сленгдердин дээрлик колдонулбашы.

Жаы термин же кесиптик сздрдн тшндрмсн кашаага жазып • бер;

• Кыскартылган сздрдн жазуу эрежелерине ылайык колдонулушу;

Ойдун так, кыска, ырааттуу трд чагылдырылышы;

• Сйлмдн жнкй трн пайдалануу сунушталат;

Иш кагазынын ар бир тр знч синтаксистик тзмг ээ. Мисалы, арызда жнкй сйлмдр колдонулганы ыгайлуу болсо, жобо, токтомдордо татаал сйлмдр стмдк кылат.

6. Бош орундарга туура келген мчлрд толуктап жазыыз.

Иш кагаздарынын бланкы Кызмат иш кагаз.......... А4 (210х297) жана А5 (148-210) форматында басмакана....... басылып чыгарылган жана МАМСТ 9327-60 талаптарына ылайык кел............ бланктарга даярдалат. Айрым учур....... А3 форматын колдонуу........... жол берилет.

МАМСТ 6.38-90 боюнча бланктар.

......... талаалары тмндг........... : сол жагы – 20-35 мм, о жагы – 8 мм, ст жагы кеминде 10 мм, тмн жагы кеминде 8 мм.

7. Боштуктарга туура келген сздрд жазыыз.

–  –  –

жазыыз, аткарыыз, угууз /………………………………………… окутуучу, агай, эже / …………………………………………………...

мамлекеттик, областтык, республикалык / ………………..................

жоопкерчиликт, з кесибин сйгн, мыкты / ……………………..

калем, методикалык колдонмо, окуу китеби /………………………..

эне тил, чет тил, бтн тил / ………………………………………….





тил кат, арыз, протокол / ………………………………………………

9. Кыргыз тилин йрт борборунда иштеген эки адистин маегин окууз.

1-адис: Иш кагаздарын кыргыз тилинде жргзн з кызматкерлерине йрткс келген уюмдун жетекчилиги тил йртч борборго конкретт иш кагаздарынын (кыргыз тилинде, болбосо, расмий тилде) лгсн берип, ошонун негизинде атайы программа иштелип чыгып, андан со тил йрт иши жргзлс, бул иш эки тарап чн те пайдалуу болот. Себеби кайсы бир тармакта керектелген, пайдаланылган иш кагазы, башка бир тармакта пайдаланылбашы ммкн.

2-адис: Андай болбойт, биз ар трд адистикке байланыштуу кыргыз тилин йртч окуу китебин даярдап отурмак белек. Андай кылууга шарт да, ммкнчлк да жок. Биз збзд болгон материал менен сабак тп, тил йрт беришибиз керек.

Сиздин пикирииз кандай? Кимисине кошуласыз? Себебин тшндрз.

–  –  –

Уг а л ы Угууз, суроолорго жооп берип, тапшырмаларды аткарыыз.

1-кнг. Суроолорго жооп жазыыз?

Тыбыш деген эмне? Тамга деген эмне? Алфавит деген эмне?

2-кнг. Укканыызды эстеп калып, жазыыз. Ким канча сз жазат? Туура жана кп сз жазгандар жеишке ээ болот.

3-кнг. Укканыызды эстеп калып, жазыыз. Ким канча сз жазат? Туура жана кп сз жазгандар жеишке ээ болот.

4-кнг. Текстти угуп, тапшырмаларды аткарыыз (Т. Сыдыкбековдун сз).

1. Жазуучу эмнеге капа болот?

А) жанталашып иштесек да, нкпй жатканыбызга

Б) кп иштеп, кп пайда таппаганыбызга

В) кп сйлп, кп иштеп жатканыбызга

Г) аз иштеп, кп сйлгнбзг

–  –  –

4. Текст боюнча 2 суроо тзз.

5. Жазуучунун пикирине кошуласызбы? Пикириизди билдирииз.

Ок у й лу 1. 1930-жылдарда жазылган иш кагаздарынын лглр менен таанышыыз.

–  –  –

1-кырдаал:

Бермет: Мен иш кагаздарын кыргызча жазганды йрнйн деп, курстан курска бара берип башым айланды. Эч биринен натыйжа чыкпай жатат.

Изат: А мен биринчи жолу келдим. Иш кагаздарын жазганды йрнп, башкаларга да йртн каалайм. Анткени мен иштеген жерде кыргыз тилинде сабаттуу жазган адистер саналуу гана. Бизге келип тшкн каттын кб кыргыз тилинде болуп жатат, ошондуктан мекемедеги ар бир кызматкер сабаттуу жазууга йрншбз керек.

Бермет:...

Изат:...

2. Турмушта, кызматка байланыштуу кп пайдаланылган иш кагаздары жннд маекти улаыздар.

2-кырдаал:

Улан: Жийде, силер жумушта кайсы иш кагаздарын кп жазасыар?

Жийде: Биздин иште иш кагаздарынын кп трн окууга, жазууга туура келет.

Мисалы, тнч кат, баяндама кат, тшнк кат, акт, крстм, жазма буйрук жана арыз жазабыз. А силерчи?

Улан:...

Жийде:...

3. Макалдын маанисин чечмелеиз.

Сз атасы – ыр, сз катасы – чыр.

–  –  –

МР БАЯН

мр баян кимдир бир знн мр жолун баяндап жазышы. мр баянда адамдын эмгек жана коомдук ишмердлгн байланыштуу негизги фактылар камтылат. Бул иш кагазы кадр тандоодо кп суралат.

мр баяндын маалым даректери:

1. Иш кагазынын аталышы;

2. Текст: аты-жн, туулган жылы, айы, кн, ата-энеси, бир туугандары жннд кыскача маалымат, билими, адистиги. Иштеген жерлери, акыркы иштеген жери, сыйлыктары, коомдук иштерге катышуусу, й-бллк абалы, йнн дареги.

3. Дата;

4. Колу;

5. Аты-жн.

Акыркы кездерде жумушка орношууда, кпчлк мекеме менен уюмдарда таржымалдын (резюменин (фр.resume – кыскача баяндоо)) же СV (лат. curriculum vitae – жашоо агымы) деп аталган документтин толтурулушу талап этилет. Таржымалда талапкер тууралуу жумуш берчн кызыктырган бардык маалымат камтылып, жумушка тиешеси болбогон маалыматтын берилбегени туура болот.

СV – жумушка орношууну каалаган адамдын иш тажрыйбасы, жндм, билими жана башка тиешел маалыматты камтыган документ.

Таржымалдан айырмаланып, СV кененирээк маалыматты камтыйт. Кбнч жогорку постко талапкерлер тарабынан толтурулат.

мр баян, таржымал лглр менен тмнд тааныша аласыздар.

1. мр баяндын текстине мнзд сз жана сз айкаштары:

трлгм // туулгам, аяктадым // бтрдм, кабыл алындым // кирдим, окудум, иштедим, дайындалдым, которулдум, жнтлдм, сыйландым, татыктуу болдум, ээ болдум.

2. Текст боюнча 2 суроо тзз.

–  –  –

Араван районунда ………………………………………………………………… Адистикти жогорулатуучу курска ………………………………………………..

«Жылдын мыкты мугалими» деген наамга ……………………………………… Нефтетрейдерлер ассоциациясынын трагасы болуп …….…………

КРнын Ички иштер министрлигинин Ардак грамотасы менен ………………….

1998-жылдан 2001-жылга чейин Кыргыз Республикасынын Казакстандагы элчилигинде …………………………………………………………….....……… 2007-жылы Ош МУдан БГУга ……………………………………………………..

4. Жогоруда берилген кнгн 2-3-жакта жазып чыгыыз.

лг: орто мектепти…………………….. / орто мектепти бтрд орто мектепти…………………….. / орто мектепти бтрд О ку й лу

1. Энчил аттардын жазылышына кл бурууз. Окуу жндмзд текшерииз.

–  –  –

Мен, Акылбек кызы Жаыл, 1973-жылы 2-январда Ысык-Кл областынын Жети-гз районуна караштуу Саруу айылында трлгм.

1980-жылы Саруу айылындагы С. Сыдыков атындагы орто мектептин 1-классына кабыл алындым жана аны 1991-жылы аяктадым.

1991-жылы КМУУнун экономика жана башкаруу факультетинин финансы жана кредит блмн кабыл алынып, 1995-жылы университетти артыкчылык диплому менен бтрдм.

1990-1995-жылдары «Учкун» акционердик коммерциялык банкына адис катары кабыл алынып, 2005-жылы конкурстук негизде «АТФ-Банктын» кредиттик блмн башкы адис катары кабыл алындым.

Учурда ушул банктын кредит жана аудит блмнн башчысы болуп иштеп жатам.

й-бллмн. Бир уул, бир кызым бар. Жолдошум Жумалиев Эрмек «Шоро» жабык типтеги АКында экономист болуп иштейт.

–  –  –

1. Адамдын бир сздн турган ысымы, аты-жн, жашыруун аты баш тамга менен жазылат: Ажар, Улан, Кыял, Таалай, А. Токомбаев (Балка) ж. б.

2. Эки же андан кп сздн турган адам аттары баш тамга менен башталып, айтылышы боюнча бирге жазылат: Турдумамбет, Эсенгелди, Асылгл, Айсанат ж. б. (Эскерт: Кыз Сайкал, Жаыл Мырза, Молдо Нияз, Бала Курман ж. б.)

3. Адамдын ысымына уулу, кызы, келини деген сздр кошулуп айтылса, булар кичине тамга менен айрым жазылат: Осмон Болот уулу, Назира Аалы кызы ж.б. (Эскерт: Кожогелди Култегин, Тынчтыкбек Чоротегин).

4. Кыргыз тилиндеги адам аттарынын аягына ь белгиси жазылбайт: Асель, Эдиль эмес, Асел, Эдил.

5. Мифологиялык тшнктрг байланыштуу татаал энчил аттар тмнкч жазылат: Адам ата, Умай эне, Чолпон ата, Камбар ата, Кк теир ж. б.

6. Орус же башка тилдерге тиешел ысымдар, орус тилинин орфографиясынын нормасына ылайык жазылат: Жан Жак Руссо, Хо Ши Мин, Фердинанд де Соссюр ж. б. (Эскерт: Джек, Кембридж, Джордж деген сздр Жек, Кембриж, Жорж трнд жазылат).

1. Бош орундарга мааниси боюнча туура келген сздрд жазыыз. Энчил аттарды табыыз, алардын жазылышына кл бурууз.

–  –  –

тине _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _. 2003-жылы окуумду ийгиликт аяктап, КМУУнун аспирантура блмн тапшырдым. 2008-жылы кандидаттык диссертациямды _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _.

2006-жылы КРнын УИАсына _ _ _ _ _ _ _ _ _ кызматкер болуп орноштум.

2009-жылдан бери Ишеналы Арабаев _ _ _ _ _ _ _ _ _ КМПУнун география факультетинде ага окутуучулук кызматта жарым _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ иштеп жатам.

й-бллмн. Бир уул, бир кызым бар. Жолдошум Мирбек мркулов 1975-жылы _ _ _ _ _ _ _ _ _ _, КРнын Ички иштер _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ кадрлар блмнн башчысы болуп иштейт.

–  –  –

Мен, Закиров мрбек Закирович, 1969-жылдын 6-декабрында Баткен областынын Лейлек районуна караштуу Голбо айылында туулганмын.

1976-жылы Казыев Кожояр атындагы орто мектептин 1-классына кабыл алындым. Аталган мектепте 1980-жылга чейин, башкача айтканда, 4-класска чейин окудум.

4. Ушул эле текстти 3-жакка таандык кылып кайра тзп, оозеки айтып берииз.

Мисалы: Закиров мрбек 1969-жылдын 6-декабрында Баткен областынын Лейлек районуна караштуу Голбо айылында туулган.

5. Берилген сздрд катыштырып (иш кагаздар стилин сактоо менен) сйлмдрд тзз.

Кабыл алын-, дайындал-, сыйлан-, жнтл-, которул-, аякта-, шайлан-.

–  –  –

1. Ишиизге байланыштуу болгон зат атооч сздрд жазыыз.

Мисалы: бухгалтер, арыз, калем ж.б.

-бы суроо мчс сздрг уланганда тмнкч згрт:

1. нд жана жумшак нсз менен аяктаса:

-бы, -би, -бу, -б;

2. каткала нсз менен аяктаса:

-пы, -пи, пу, -п болуп згрт.

–  –  –

4. Этиш сздрг -бы суроо мчсн туура улаыз.

Айгл Бишкекте трлгн.......? Ал Москвага кетти................?

Темирлан Караколдо окуй......? Сен Лондондон келди.........?

Сиз бул йд жашайсыз..........? Ал быйыл ргг чыга........?

Арсен окуй...... же иштей........? Сен жумушка кечикти........?

–  –  –

6. Берилген мчлр менен аяктаган сздрд таап жазыыз.

Уг а л ы 1-кнг. C. Чокморовдун мр баянын угуп, тапшырмаларды аткарыыз?

–  –  –

3. «Караш-караш окуясында» С. Чокморов

А) Даниярдын Б) Бактыгулдун В) Темирдин Г) Карабалтанын

–  –  –

Сйлшл

1. Эки кесиптеш сйлшп жатат. Диалогду улантыыздар.

– Мен досумдун мр баянын жатка билем.

– Анын сага эмне кереги бар? Мен, мисалы, курбумдун мр баянын билбейм.

Аны билнн мага кереги да жок.

– Андай эмес...

2. Бир тууганыыздын, досууздун же бирге иштеген кесиптешииздин мр баянын айтып берииз.

Ж а за л ы

1. зздн мр баяныызды жазыыз. Энчил аттардын жазылыш згчлктрн эстен чыгарбаыз.

2. Таржымалдын (СV) лгс менен таанышыыз. зздн таржымалыызды жазыыз.

Фил. ил. канд. Рахат МАЖИТОВА Дареги: Тынчтык просп., 56, Кыргызстан /Бишкек й тел.: ХХХ Иш тел.: 00 996 312 541942 Уюл. тел.: 00 996 552 005183 E-дареги: can571@gmail.com; can571@hotmail.com

–  –  –

ЭМГЕКТЕРИ:

Котормо таануу багытында даярдалган эмгектер:

1. Тилмечтик кесипке даярдоо. Котормочулук блмнн мугалимдери жана студенттери чн усулдук колдонмо.-Бишкек, 2012.

–  –  –

Сйлшмлр:

1. М. Абылкасымова, Ч. Сыдыкова менен авторлош, Кыргызча-тркч сйлшм. – Б., 2005

2. М. Абылкасымова, Ч. Сыдыкова, Н. Мырзакматова менен авторлош, Кыргызча-тркч сйлшм. – Б., 2009

Макалалар:

1. Кыргыз тилин окутууда текст менен ишт // Кыргыз тилин окутуунун жаыча усул ыкмалары. – Б.,2006.

2. Нихал Атсыздын «Ккжалдардын лм» романынын кыргызча котормосунун айрым маселелери // «Кыргызстанда котормо илими» аттуу илимий конференциясынын материалдары. – Б., 2008.

3. «Ажар» сзнн кыргыз жана трк тилиндеги семантикалык мааниси // «Немец лингвистикасы жана тркологиянын актуалдуу маселелери» аттуу илимий конференциянын материалдары. – Б., 2009.

4. Тил аралык омонимдердин котормодогу орду // Кыргыз-Трк «Манас» универстети тарабынан ткрлгн «Котормочулук кесип жана анын келечеги» аттуу конференциянын материалдары. – Б., 2010.

БЕРГЕН СЕМИНАРЛАРЫ:

2004, 2005, 2006 жана 2007-жылдары Кыргыз-Трк «Манас» университетиндеги Кыргыз тили координаторлугу тарабынан мектеп мугалимдерине арналып уюштурулган семинарда «Тил йртд окуп тшнг багытталган иш-чаралар жана кнглр» аттуу семинар-сабактарды ткргн.

КАТЫШКАН СЕМИНАРЛАРЫ ЖАНА АДИСТИК ЖОГОРУЛАТУУЧУ

КУРСТАРЫ:

Тркия, Билкент Университети, Чет тилдер жогорку мектеби, 2007-ж.

(Бир айлык стажировка).

А. П. Чужакин тарабынан берилген семинарлар, КТМУ, 2010.

«Институт Медиа Полиси» коомдук фонду тарабынан «Кыргызстандагы лингвистикалык коопсуздук» долбоорунун негизинде уюштурулган «Лингвистикалык экспертизанын теориясы жана практикасы» аттуу семинар-тренинг, Бишкек, 2011.

СЫЙЛЫКТАРЫ:

Кыргыз Республикасынын Президентине караштуу Мамлекеттик тил боюнча улуттук комиссиянын Диплому, 2006-ж.

–  –  –

АРЫЗ Арыз – жеке адамдын же топтошкон адамдардын тиешел кызмат адамдарына жазуу (кээде оозеки) трндг расмий билдирс. Арызды кол менен же А4 форматындагы кагазга жазып берг болот. Арыз жазуу чн атайы даярдалган бланктарды (формаларды) да пайдаланууга болот. Мындай стандарт бланктар министрлик, ведомство, мекеме, уюмдар тарабынан иштелип чыгып, алардын ички ишмердлгн уюштурууда керектелет. Арыз сунуш, тнч, арыздануу, даттануу мазмунунда болушу ммкн. Арыздын тмнк трлр кеири жайылган: сураныч арызы, эсеп-кысап арызы, доо арызы.

1. Арыздын текстине мнзд сз жана сз айкаштары:

тнм, суранам, тиркейм, билдиремин, кезектеги рг, кезексиз рг, уруксат, которулуу, бошотуу, кабыл алуу, чыгаруу, тлп бер ж.б.

2. Сиз жумушуузга (окууузга) байланыштуу кандай мазмундагы арызды жазасыз?

3. Туура толуктаыз.

Кабыл алуу, чыгуу, которулдум, уруксат бер, билдиремин, суранабыз.

башка ишке /

ргг /

каражат блзд /

жумушка/

жумушка чыкканымды /

3 кнг/

4. Арыз кандай учурда кабыл алынбашы ммкн? Берилген сздрд пайдаланып, иш кагазынын стилине ылайык сйлмдрд тзз.

Мнт бт-, орунсуз бол-, эрежелерге туура келбе-, кайрылуу дареги туура эмес бол- ж.б.

–  –  –

Доо арызы Мен, Аскаров Сатар, 15 жылдан бери Абды Кадыров менен кошу жашаймын.

2009-жылдын 10-августунда Абды Кадыров з йнн курулушун жргзп жатканда, курулуш материалдарын короосуна киргизип жатып менин ймдн бир жак бурчун талкалап алган. Бул боюнча айыл кмт тарабынан тзлгн комиссия акт тзгн.

Келтирилген чыгымды тл же йдн бурчун одоп бер жнндг менин талабымды кошум Абды Кадыров аткарбай койду.

Эл сотунан келтирилген зыянды А. Кадыровдон ндрп берн суранам.

Тиркеме:

1. Айыл кмт тарабынан тзлгн комиссиянын акты;

2. йдн бурчунун бгнк кндг абалынын фотосрт.

–  –  –

5. Боштуктарды толуктап жазыыз.

Бухгалтердик кызматка алууузду

Ээлеген кызматымдан бошотууузду

Башка блмг которууузду

Бгнк кндн тартып ишке чыккандыгымды

Жергиликт калк менен сйлшп келг ммкнчлк берзд

Симпозиумдун апрель эмес, май айында ткрлсн

суранабыз.

Жа зу у э р е же ле р и

Энчил аттардын жазылышы

1. Мамлекет, мамлекеттик жогорку органдардын жана эл аралык уюмдардын аталыштарынын бардык сздр баш тамга менен башталып, айрым-айрым жазылат: Кыргыз Республикасы, Кыргыз Республикасынын Жогорку Кееши, Кыргыз Республикасынын кмт, КРнын Жогорку Соту, Россия Федерациясы, Бириккен Улуттар Уюму, Шанхай Кызматташтык Уюму ж.б.

2. Мамлекеттик жана мамлекеттик эмес мекеме, ишкана, уюмдардын аттарынын биринчи сз баш тамга менен башталып, калгандары кичине тамга менен айрым-айрым жазылат: Коргоо министрлиги, Каржы министрлиги, Билим бер жана илим министрлиги, Мамлекеттик тил боюнча улуттук комиссия ж.б.

3. Мекемелердин курамындагы ички блмдрдн наамы кичине тамга менен жазылат: Кыргыз улуттук университетинин тарых факультети, Чет тилдер жогорку мектебинин орус тили координаторлугу ж.б.

4. Ордендердин, медалдардын аттары тырмакчага алынбай, баш тамга менен, орден, медаль деген сз кичине тамга менен айрым-айрым жазылат: Манас ордени, Баатыр эне ордени, Эрдик медалы ж.б.

Калия Кулалиева

5. Тарыхый окуя, майрамдардын аталыштарынын биринчи сз баш тамга менен башталып жазылат: Эгемендлк кн, Орозо айт майрамы, Басма сз кн ж.б.

6. Мекеме, уюм, коом, аянт, глбак, ашкана, тойкана, мейманкананын аттары тырмакчага алынып баш тамга менен жазылат: «Ала-Тоо» аянты, «Турар»

басмаканасы, «Атлантик» тойканасы ж.б.

Эскертлр!

1. Кыргыз Республикасынын Президенти, Кыргыз Республикасынын Баатыры сыяктуу расмий аталыштардын бардык сз баш тамга менен жазылат.

2. Майрамдын аты сан менен башталса, андан кийинки сз баш тамга менен жазылат: 5-Май, 9-Май, 8-Март ж.б.

–  –  –

Арыз Башка кызматка которулганыма байланыштуу 2010-жылдын 10-октябрынан тартып ээлеген кызматымдан бошотуп коюуузду суранам.

Ишке байланыштуу кагаздарды 5-октябрдан тартып ткр баштоону зарыл деп эсептеймин.

–  –  –

4. Мчлрд улап жазыыз. Иш кагазын стандартка ылайык толуктап тзз.

й-бл_____ абал____ байланыш_____ з каалоом менен жумуш____ кет____ уруксат бер______ сурана______.

5. Арыздын текстиндеги сздр башаламан тартипте берилди. Иреттеп жазыыз жана керект маалым даректерди толуктап жазыыз.

кабыл алууузду, Бишкек шаарынын, 9-классына, кчп келгениме, Максат Мукашевди, байланыштуу, Октябрь районунан, уулум, № 73 мектептин, суранамын, й алып, тууралуу, жашаган жер, тиркелет, маалым кат, арызга

–  –  –

К н г л р

1. Жндм мчлрд улап жазыыз.

1. й-бллк шарт...... байланыштуу мен...... кндзг блм....... сырттан окуу блм....... которуп коюуузду тнмн.

2. Чет лк..... кетип баратканыма байланыштуу 6 айлык мнт.... акы тлнбч ргг чыгуу...... уруксат берзд суранамын.

3. Кечээ иш сапары........ кайткандыгым..... жана бгн жумуш......

чыккандыгымды билдиремин.

4. Токтогул..... келе жатамын, одоо жумуштары жрп жатканбы, айтор, билбейм, туннель........ 3 саат.... жаап салышыптыр.

–  –  –

Нурдин: Бирнн артынан арыз жазып, ар кайсы жакка чуркап жргндрд жек крм.

Айзада: Эгер чындык бурмаланып, биринин ордуна башкасы кнлнп жатса, кантип карап жатасы, арыз жазгандарды мен тшнм. Эгер ошондой окуя болсо, мен да жазмакмын.

Нурдин:...

Айзада:...

3. Сиз кимисин колдойсуз? Ролдорго блнп сйлшн улантыыздар.

Жа з а л ы

1. Сиз окуу жайга ттз. Окуу жайга расмий кабыл алынуу чн арыз жазышыыз керек.

Арыздын толук лгсн жазыыз.

–  –  –

ТШНК КАТ

Ишке тиешел ар кандай окуя, крнш, фактынын себептерин тшндрп жазып бер менен байланышкан иш кагазы тшнк кат болот. Тшнк каттын дагы бир тр негизги документтин (план, отчёт, долбоор ж.б.) кээ бир жоболорунун мазмунун тшндрп бер максатында жазылышы ммкн.

Ички тшнк кат жаран, кызматкер, тийишт блм башчысы ж.б. тарабынан тздн-тз жетекчиге жазылат. Анда иш же окуу, кызмат тартибинин бузулушу, анын натыйжасынан иш, тапшырма аткарылбай калган себеби крстлт. Далилдер ишенимд болуп, тийишт документтер кошо тиркелиши керек. Тшнк кат кол менен бир эле нускада жазылып жрт.

Тышкы тшнк кат жогорку инстанцияга тмнк инстанциядан берилет жана алардын ортосундагы ведомстволук, ндрштк, тартиптик, аткаруучулук мамилеге байланышат. Бул учурда тшнк кат уюмдун расмий бланкасында басма трнд жазылып берилет.

–  –  –

2. Тышкы тшнк каттын ички тшнк каттан кандай айырмачылыгы болот?

3. Тшнк катка мнзд сз жана сз айкаштарын катыштырып сйлм тзз.

Келе албай кал-, катыша албай кал-, бара албай кал-, каттала албай кал-, жетишпей кал-, кармалып кал-, крнш кайталанбайт, убада бер-, тшнк катка тиркелет, себеби, ошондуктан, кечирим сурайм ж.б.

4. Тмндг тзлшт эстеп калыыз. 3 сйлм тзз.

-гандыктан / -(г)а байланыштуу

Тшнк кат Мен шаардык билим бер башкармалыгы тарабынан ткрлгн (2011-жылдын 27-сентябры) семинар-тренингге катыша албай калдым. Себеби кызым Жылдыз Асированын окуган мектебине шашылыш чакыртышып, ошол жерде кармалып калдым.

Мындай крнш экинчи кайталанбайт, семинардын бардык материалдарын кесиптештеримден алам жана таанышып чыгам.

–  –  –

Тшнк кат Балам

14-17-февраль аралыгында

–  –  –

Географиялык аттардын жазылыш згчлг

1. Георгафиялык жнкй аттар баш тамга менен жазылат: Африка, Антарктида, Европа, Алай, Чй, Баткен, Нарын, Глч, Чырпыкты ж.б.

2. Кошмок сз тибиндеги тмнкдй татаал географиялык аттар (лексикалык маанисин жоготпой, тилде колдонулуп жргн болсо) арасына дефис белги коюлуп, баш тамга менен айрым-айрым жазылат: Чо-Сары-Ой, Со-Кл, АлаТоо, Т-Ашуу, Жалал-Абад, Кум-Тр ж.б.

3. Географиялык татаал энчил аттардын бардык же айрым тгйлр лексикалык мааниге ээ болбогон сздрдн турса, бириктирилип жазылат: Кгарт, Мырзаке, Чалдыбар, Алайкуу, Ккмерен, Улакол ж.б.

4. Орус тилинен которулуп алынган географиялык аттардын ар бир сз баш тамга менен жазылып, бирок араларына дефис белгиси коюлбайт (орус орфографиясынын эрежелерине негизделет): Батыш Европа, Жакынкы Чыгыш, Ыраакы Чыгыш, Орто Азия, Борбордук Азия ж.б. Чет тилде кандай жазылИШ КАГАЗДАРЫН ЖРГЗ 35 са, ошондой жазылгандары да бар: Кривой Рог, Ростов-на-Дону, Рио-де-Жанейро, Нью-Йорк ж.б.

5. Географиялык аттарга ошол жердик экендигин туюнтуучу -лык мчс уланса, ал сз кичине тамга менен жазылат: Алай/алайлык, Ысык-Кл/ысыкклдк ж.б.

6. Айтылышы жана жазылышы ар трд болуп жргн географиялык аттар кыргыз тилиндеги айтылышына ылайык жазылат: Алматы, Анжыян, Тркстан, Казан, Семей, Дйшмб ж.б.

7. Арал, жарым арал, жер, деиз, кысык ж.б.у.с. сздр географиялык энчил аттарга айкаша келсе, кичине тамга менен блк жазылат: Арал деизи, Курил аралдары, Чо-Муз-Тр жайлоосу, Алай тоо кыркасы ж.б.

8. Тндк, батыш, чыгыш деген сздр географиялык татаал энчил аттардын тутумунда баш тамга менен башталып, блк жазылат: Тндк Батыш, Тндк Чыгыш, Батыш Европа, Чыгыш Казакстан ж.б.

9. Бул сздр жалпы ат катары колдонулса, кичине тамга менен жазылат: Оштун тштг, Кытайдын батышы, Кыргызстандын чыгыш тарабы ж.б.

10. Географиялык аттар белгил бир жол каттамынын чегин билдирип турса: Ош

– Эркечтам – Кашкар жолу, Бишкек – Москва каттамы ж.б.

1. Кнг жана иш кагаздарынын тексттериндеги географиялык аталыштардын жазылышына кл бурууз.

2. Тесттик тапшырмаларды аткарыыз. Кайсы катардагы сздрдн бардыгы туура жазылганын аныктаыз?

–  –  –

3. А) Бахрейн Мамлекети, Бельгия Королдугу

Б) Катар мамлекети, Болгар республикасы

В) Ирак Республикасы, Израиль мамлекети

Г) Бириккен Араб Эмирликтери, Швеция королдугу

–  –  –

Ми са лы: Бектур он жылдан бери Пакистанда жашайт. Сидим кечээ Индиядан келди. Эжем йд отурат. Курбум университеттен чыгып кетти.

1. Берилген сздрд боштуктарга туура жайгаштырыыз.

Баткен, талаа, алыс, биринчи кабат, Лондон, текче, й.

Бактыглдн документтери

Агроном Кубат бгн

Ал кечээ

Жаы тшкн арыздар

Кызмат сейфимдин ачкычын

Коноктор

2. Кп чекиттин ордуна жатыш же чыгыш жндмнн мчлрн улаыз.

Элиза бул сувенирди Египет........ алып келген. Жылдыз эки жыл.......

бери Россия........... жашайт. Бул кчтт Баткен........ алып келип отургуздук.

Талас...... т буурчак алып келип, аны Тркия....... алып кетиптир. Бул жаы конуш........ бала бакча жок. Тоо...... карышкыр тшптр дейт. Биздин лк......... таланттуу жаштар кп. Кымызды Суусамыр........ алып келди.

3. Берилген сздрдн сйлм тзз.

1. Жакпайт, ага, мага, жагат, Батыш Европа.

2. Дос, болот, менин, Сокулук.

3. Кытай, бери, оку, жыл, уул, ч.

4. Бейрут, жайгашкан, материк, кайсы?

5. Чо Алайга, ткн, барып келдим, апта.

6. Менин, акын, деди, айылда, жргм.

4. Берилген энчил аттарга жатыш жана чыгыш жндмнн мчлрн улаыз.

Гренада, Перу Республикасы, Бельгия Королдугу, Лихтенштейн княздыгы, Азербайжан Республикасы, Тркия Республикасы, Соломон аралдары;

Аддис-Абеба, Порт-Луи, Эль-Кувейт, Эр-Рияд, Рекъявик, Будапешт.

Уг а л ы 1-кнг. Тшнк катты угуп, маалым даректерин толук камтып жазыыз.

–  –  –

ТИЛ КАТ

Уюм, мекеме же жеке адамдардан бир нерсени алуу фактысын тастыктоочу документти тил кат дейбиз. Ал колдо же компьютерде бир нускада даярдалып, анда башка бир документти (нускоо, чакыруу, эскерт), буюм же акчаны (саны цифра менен крстлп) алгандыгы жазылган болот. Тил катта одоо, чр, стн кошуп жазуу болбош керек, мындай болгондо берилген кат кчн жоготот. Тил катты жазган кишинин колун кызмат боюнча жетекчи тастыктай алат. Крстлгн маалымат ири сумманы, баалуу буюмду билдирип турса, аны мамлекеттик нотариалдык конторадан тастыктоодон ткр зарыл.

1. Тексттеги блнп жазылган сздрдн маанисин тшндрп берииз.

2. Тмнк тексттеги боштуктардын ордун толуктап жазыыз.

Тил кат Мен, Жапарова Айжан, областтык борбор... оорукананын башкы доктур...

Акматова Салкын... убактылуу пайдалануу чн оорукана... кан басымын лчч аспап..., температура ченегич градусник..., халат... алгандыгым тууралуу тил кат беремин.

–  –  –

Карызымды ай сайын 3%дык стк менен 2010-жылдын 5-январына чейин _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ (2).

Эгер карызымды _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _(3) мнтк чейин тлй албай калсам, ар айына 20% стк кошуп, 2010-жылдын 5-апрелине чейин 4 айдын _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ (4) тлг макулмун.

–  –  –

Жетекчииз чет лкд иш сапары менен жрт. Сиз жетекчииз менен байланыша албай жатасыз. Бирок анын жоопкерчилигиндеги баалуу аспап сизге абдан керек болуп жатат. Сиз аны алып колдоносузбу же жетекчииз менен байланышмайынча, ага тил кат жазып бермейинче колдонбойсузбу?

1. Жогорудагы кырдаал боюнча пикириизди билдирииз.

2. Сиз тил кат жазып крдз беле? Ал кандай мазмунда болгон? Айтып берииз.

–  –  –

МНЗДМ Мнздм жетекчилик тарабынан мекеме, уюм, ишкананын кызматкерине берилген расмий документ болуп саналат. Анда кызматкердин же адистин кесиптик, коомдук, илимий ж.б. ишмердиги, ошондой эле ишмердик жана моралдык сапаттары чагылдырылат. Мнздм адистин суранычы боюнча атайы окууга кир, башка ишке которулуу, кызматтык жогорулоо, сунуштоо максатында жазылат.

Мнздмнн мазмунунда ишти качан баштаганы, ишиндеги жылышуулары, артыкчылыктары, билимин ркндтш боюнча маалымат камтылып, сыйлыктарына (эгер болсо, жазаларына) тшндрм берилет. Мнздмнн жазылыш максаты, мнздм жнтл турган мекеменин аты жазылып, мнздмн берген жетекчилердин колу коюлуп, мр басылат.

Мнздм-сунуш кызматкерге иштеген мекеме тарабынан атайын жазылып, мнздмдг маалыматтарды камтыйт жана жалпы чогулушта бекитилет.

Кп учурда чет мамлекетке чыгармачыл ргг же башка себептер менен жнт чн же башка тепкичтеги кызматка которулуу, сунуштоо чн жазылат.

Мнздмнн аягында чогулуштун кайда, качан, кимдердин катышуусу менен ткн, жетекчилердин кызматы, аты-жн, колу, даталары менен крстлт. Эгер фирмалык бланкта жазылса, мр басылбайт. Жнкй кагазда жазылса мр басылат.

1. Тааныш эмес сз жана сз айкаштарын дептерге кчрп жазыыз. Коюу шрифт менен блнп жазылган сздрдн маанисин тшндрп берииз.

2. «Мнздм» деген сздн угусун табыыз, ал кандай маанилерде колдонулат, мисалдарды келтирииз.

3. Мнздмнн текстине мнзд сз жана сз айкаштары:

кабыл алын-, эмгектен-, иште-, дайындал-, которул-, жиберил-, сыйлан-, катыш-, жнтл-, зн крст-, сый-урмат, кадыр-барк, жоопкерчиликт, такшалган адис, токтоо, сабырдуу, ак кл, уюштургуч, алака тз-, жакшы мамиледе бол-, так аткар-, ээ бол-, татыктуу бол-.

4. Берилген сйлмдрд толуктап жазыыз.

КРнын УИАсынын Тарых институтунда кенже илимий кызматкер.................

...............

Институттун коомдук-илимий иштерине

Кесиптештери менен

Бул убакытта зн мыкты

Калия Кулалиева

–  –  –

Мнздм Глкайыр Жумабекова 2005-жылдан бери Бишкек шаарындагы Кыргыз мамлекеттик юридикалык академиясынын Укук жана башкаруу факультетинде методист болуп эмгектенип келе жатат. Ал иштеген учурда зн ишин мыкты билген, такшалган адис катары крстт.

Г. Жумабекова университеттин коомдук иштерине активд катышат. Ал берилген ар бир тапшырмага жоопкерчилик менен мамиле кылат.

Кесиптештерине дайыма жардам берг даяр, аларга камкордук менен мамиле кылат. Глкайыр Жумабекова кесиптештеринин арасында кадыр-баркка ээ.

Ал республикалык илимий-теориялык конференцияларга катышкан. Орус жана англис тилдерин мыкты билген адис.

Учурда окутуунун методикасы боюнча кандидаттык диссертациясынын стнд иштеп жатат.

Мнздм талап кылынган жерге берилди.

–  –  –

Мнздм-жолдомо Жанкожоева Атимб 2003-жылы Жусуп Баласагын.................. КУУнун математика факультетин

Кара-Балта

математиктер» клубун

А. Жанкожоева з

окутууга чыгармачылык менен мамиле кылат, сабактарда окутуунун жаы............

Окуучуларга тере билим

иштерге активд

й-блснд жана

Мектептин жетекчилиги жана № 12 орто мектептин

А. Жанкожоеваны Кыргыз билим бер академиясына бир айлык такшалмадан тп келг

Мнздм-жолдомо бер Кара-Балта шаарынын № 12 орто мектебинин эмгек

алынган № 5 протокол) бекитилди.

–  –  –

20.03.2010

3. Мнздмнн жазылбаган маалым даректерин жазыыз.

4. Сздрг мчлрд туура улаыз.

–  –  –

Акыркы 3 жыл университет... Студент... кееш... мч... болуп иште... Орузбаев Нурдин Россия... алдыкы ЖОЖ... биринде практика т чн окуу жайыбыз тарабы... жиберилген.

Мнздм КТМУ... талабы боюнча берил....

–  –  –

Дефис менен жазуунун эрежелери

1. Кайталанып айтылган сырдык сздр менен тууранды сздрдн араларына дефис коюлат: Пай-пай-пай! Кандай адамдар... Ха-ха-ха!.. Келгиле, мында.

Тарс-турс деген добуш угулду.

2. Эгер иреттик сан цифра аркылуу берилсе, анда - дефис (-ынчы) мчснн ордуна, цифрадан кийин коюлат: 2011-жыл, 6-апрель, 2-класстын окуучусу, 3-маселеге тл.

Эскерт!

А) Рим цифрасынан кийин дефис коюлбай жазылат: XIX кылым, XVI-XVII кылымдардагы абал, III чейрек аяктады.

Б) Иреттик сан атоочтордун ордуна № белгиси коюлса, андан кийин дефис белгиси келбейт, анткени № белгисинин з иреттик маанини билдирет: № 67 мектеп, № 6 бейтапкана ж.б.

3. Чамалама сандардын арасына дефис коюлуп жазылат: 7-8 адам, отуз-кырк кой, 30-35 жаштарда.

4. Тмнкдй кыскартуулар же толук айтылган сздр менен цифралардын арасына дефис коюлат: ТУ-154, АН-10, Мерседес-600, Ауди-100, «Восток-1»

космос корабли, Пентиум-4 компьютери ж.б.

5. Адамдардын илимий даражасын, адистигин, наамын, ченин же башка белгилерин крстч татаал сздр дефис менен жазылат: мч-корреспондент, акын-драматург, врач-терапевт, генерал-майор, экс-чемпион ж.б. Бирок, башкы кол башчы, ага окутуучу, улук лейтенант, медицина кызматынын лейтенанты.

6. Пресс-конференция, пресс-борбор, киловатт-саат сыяктуу эки блктн турган сздр дефис аркылуу жазылат.

–  –  –

Мнздм Бул мнздм Бектур Алымовдун

жана мекемеиздеги кадрлар блмн тиешеси болбогон адамдарга

тнмн.

Бектур Алымов

соода-сатык директору болуп иштеп жргнд, биз менен бир командада соодасатык кеешчиси болуп

жана кз карашын баамдап билг

кеейт жана жылдык соода-сатыктын орточо эсеби боюнча Бектур Алымовдун

Ал адамдар менен тез............. табышып, алар менен жакшы алака...............

алат. Ошонун натыйжасында кардарлардын санын кбйтп, чйрсн кеейтд

аракеттери менен кардарлардын фирмага................. ишеничин арттырды. Ошондой эле, команданын бардык мчлрн бир кишидей иштетг

Анын команда менен иштей бил жана уюштуруучулук

Бектур Алымовдун

алуу менен, бул багыттагы иш талап кылган бардык сапатка ээ болуусунун аркасында, ал з карьерасында соода-сатыкка байланыштуу ар кандай иште

жетише алат деп ойлойм.

Мнздмг

дарек

–  –  –

Айкын ткн чак Айкын ткн чак -ды мчснн жардамы менен жасалат. Кыймыл-аракеттин айкын, так, ачык трд болуп ткнн билдирет.

Ми са лы : Курбум Афганистанга кетти. Директор менден сурады. Биз тоого бардык. Жакшы эс алдык.

–  –  –

1. Талант Жусупбекович биздин блмд 15 жыл ………………….

2. Биздин спортчулар мыкты натыйжаларды …………………... 3. Башка мекемеге ………………………. 4. Мнтнн мурда ……………………… 5.

Мнздм-сунуш аркылуу жумушка ………………………….. 6. Президент тарабынан ………………………...

3. Айкын ткн чактын терс формасын жазыыз.

–  –  –

Жа з а лы

1. Кечээ эмне кылдыыз же эмне кылган жоксуз? Жазыыз.

2. Бирге иштеген кесиптешиизге мнздм жазыыз.

3. Эмгек жолууздагы маанил даталарды, окуяларды, иштеген жерииздин атын жазып жаныыздагы кесиптешиизге (угуучуга) берииз. Ошол маалымат боюнча ал мнздмнн текстин тзш керек. Сиз башка кесиптешииздин (угуучунун) жазган маалыматына таянып, мнздмнн башка бир текстин тзз.

Гр ам м а т и ка Ат атооч Затты же алардын белгилерин атабай, аларды жалпылап крстч сздр ат атооч деп аталат.

Ат атоочтор берген маанилерине карата алтыга блнт:

1. Жактама ат атооч: мен, сен (сиз), ал; биз, силер (сиздер), алар

2. Шилтеме ат атооч: бу(л), тиги(л), тетиги(л), тээтетиги(л), мына ушул ж.б.

3. Сурама ат атооч: ким? эмне? кайсы? качан? кайда? канча? кана? ж.б.

4. Тангыч ат атооч: эч ким, эч нерсе, эч бир, эч качан, эч кандай, эч убакта ж.б.

5. Аныктама ат атооч: бткл, бардык, баары, ар ким, ар бир, ар качан, ар кайсы, з ж.б.

6. Белгисиз ат атооч: кимдир бир, алда кандай, алда эмне, алда ким, бир нерсе, кээ бир, кандайдыр бир ж.б.

1. Берилген ат атоочторду жндм боюнча згртп жазыыз.

Атооч: бул канча эч ким ар нерсе бир канча

Илик:

Барыш:

Табыш:

Жатыш:

Чыгыш:

2. Боштуктарга ат атооч сздрд туура келген формада толуктап жазыыз.

1. Калия Дыйкановна, …………………. башчы чакырып жатат.

2. ……………. мнздмс бар бекен?

3. Керект документтердин …………………. тиркелди.

4. Бул кабар иштегендердин ………………….. айтылды.

5. ……………… бар бир кыял, ал кыялды …………. тыяр.

6. Китептин …………………. архивге алып кетишти.

7. Бул жердегилерден ………………….. тааныбайсыбы?

8. ……………. эмне болгон?

–  –  –

…………. ………….. ишине жоопкерчилик менен мамиле кылат. Кесиптештеринин арасында кадыр-баркка ээ. Жамал Казаковнаны жаш дебей, кары дебей …………………. сыйлашат. Кесиптештеринен …………. т мээримдлг, калыстыгы менен айырмаланат.

………………. медицина илимине байланыштуу …………………. илимий макалалары жана китептери бар. Жамал Эмилованын Кыргызстанда жана кошулаш мамлекеттерде медицина тармагындагы жаш адистерди даярдоого сиирген эмгеги зор. Кесиптештери Жамал Эмилованын ………… чейинки эмгегин жогору баалап ………………… Мамлекеттик сыйлыкка крстлшн бир добуштан колдойбуз.

–  –  –

1-кырдаал. Айжан менен Бактыгл сйлшт. Алар мамлекеттик кызматта кптн бери бирге иштешет. Жакында алар иштеген блмг жаы башчы дайындалды. Жаы жетекчи Айжанга аябай жакты, бирок Бактыглг анча жаккан жок.

Кимиси з пикирин кандайча далилдей турганына кулак тшйбз.

2-кырдаал. Айбек менен Жамийла сйлшт. Аларга жетекчилик тарабынан «Нооруз» майрамын ткр жоопкерчилиги жктлд.

Майрамды кандайча ткрп, кайсы милдетти кимиси ала тургандыгы тууралуу маектерине кб болобуз.

ИШ КАГАЗДАРЫН ЖРГЗ 47

КЕЛИШИМ

Эки же андан кп тараптын тигил же бул маселе (экономикалык, укуктук ж.б) боюнча з ара мамилелерин жнг салуучу укуктук документ. Келишим жарандардын ортосунда, жаран менен уюмдардын ортосунда, мекеме, уюм менен башка мекеме, уюмдардын ортосунда тзлш ммкн.

Келишим тзнн жалпы жоболору КРнын Граждандык, Эмгек жана Административдик кодекстери, КРнын кмтнн, министрликтердин, уюмдардын келишимдер боюнча чыгарган жоболору аркылуу жнг салынат.

Укуктук багыты боюнча келишим болжолдуу (предварительный) жана анык (окончательный) болуп блнт.

Келишим тзгн тараптардын укук жана милдеттеринин блншн карай:

1. Бир тараптуу 2. Эки тараптуу (Биринде укук гана болот. (Эки тараптын те укук жана Экинчисинде милдет гана болот.) милдеттери болот.) болуп блнт.

Эмгек кодексине ылайык эмгек келишим бир жолку аткарылуучу ишке, бир жылга, беш жылга тзлш ммкн.

Иштин мнзн карай келишим ар трд болушу ммкн. Мисалы: ижара келишими, кызмат крст келишими, жеткирип бер келишими, эмгек келишими ж.б.

Ошондой эле мамлекеттер, дйнлк уюмдар ортосундагы эл аралык келишимдер болот. Аларда расмийллктн белгилери басымдуулук кылат жана ал канча тараптуу болсо, ошончо тилге которулуп, бардыгы бирдей кчк ээ болот.

–  –  –

3. Кошумча шарттар.

* тараптардын келишимдеги милдеттерди аткаруусу боюнча жоопкерчиликтери;

* милдеттердин аткарылышын камсыз кылуунун жолдору, санкциялар ж.б.

4. Башка шарттар.

* келишимди бир тараптуу жокко чыгаруу боюнча негиздер;

* жашырындуулугу боюнча шарттар;

* тараптардын ортосундагы чыр-чатакты чеч тартиби.

5. Корутунду блг.

* келишимдин жарактуулук мнт;

* тараптардын маалым даректери: почта, банк ж.б.;

* тиркемелер: техникалык тапшырмалар, ишти аткаруунун календарлык планы ж.б.

* келишимге келишимди тзгн адамдар же уюм, мекемелер ишеним крсткн адамдар (тараптардын атынан) кол коюшат. Кызматы, аты-жн жазылып, дата коюлуп, мр басылат.

1. Жаы сздрд кчрп жазыыз.

–  –  –

Бир тараптан Ж. Баласагын ат. Кыргыз улуттук университети, мындан ары «КУУ» деп аталат, ректору ______________________ _______________________

жана экинчи тараптан атынан, Бишкек шаардык Билим бер башкармалыгы, мындан ары «Башкармалык» деп аталат, ________________

_______________________ атынан тмндглр жннд ушул Келишимди тздк.

–  –  –

1.3. Сабак жумасына ______ жолу 2 сааттан (45 мнттн 90 мн.) ткрлт;

1.4. Жалпы окуу сааты – ______.

1.5. Сабактар тлч жай: ___________________________________________.

1.6. «КУУ» угуучуларды окуу каражаттары менен камсыздайт.

2. Тараптардын укуктары жана милдеттери 2.1. «КУУнун» милдеттери:

2.1.1. Окуу программасына ылайык толук кызмат крст;

2.1.2. Ушул келишимдин 1-блмндг шарттарга ылайык кызмат крст;

2.1.3. Келишим боюнча окуу мнт ичинде курстун акысын згртп;

2.1.4. Окуу процессине байланыштуу кйгйлрд жоюу;

2.1.5. Окуу материалдары менен угуучуларды камсыздоо (таратып берч материал, окуу куралдары);

2.1.6. Келишим боюнча милдеттерди аткарбаса, сарпталган каражатты тлп бер;

2.1.7. Курстун акырында сынак алып, анын негизинде сертификат бер.

2.2. «КУУнун» укуктары:

2.2.1. Курс чн тлмд алдын ала алат (дароо 3 айга тлнт, 3 ай бир курсту тзт);

2.2.2. Бир топто алтыдан аз эмес угуучу болот, угуучулардын саны алтыдан азайган шартта тил йртн токтотот;

2.2.3. Сабактын 25%ын калтырган угуучуну курстан чыгарат.

2.3. «Башкармалыктын» милдеттери жана укуктары:

2.3.1. «КУУга» крсткн кызматы чн келишимге ылайык з убагында акы тлг;

2.3.2. Угуучулардын сабакка катышуусун курстун аягына чейин камсыздоого (берилген тизме боюнча);

2.3.3. Сабактардын сапатынын мыкты болушун талап кылууга.

3. Акы тл тартиби

3.1. Бир угуучу чн, сертификаттын баасын кошкондо, ______________ сом акы алынат.

3.2. «Башкармалыктын»_______ адисинин жалпы акы тлм ___________ (___________________________ ___________) сомду тзт.

3.3. Акы Келишимдин 2.2.1. блмн ылайык 100% (3 айга) алдын ала тлнт. Акы ушул Келишимге кол коюлгандан кийин 10 кндн ичинде тлнш керек.

–  –  –

Келишимди мнтнн мурун бир тараптуу жокко чыгарышы ммкн.

Бул учурда кнл тарап экинчи тарапка Келишимдин жокко чыгарылышына байланыштуу кеткен чыгашасын кайтарып бериши керек.

5. Башка шарттар

5.1. Тараптардын ортосундагы пикир келишпестиктер мыйзам чегинде каралып чечилет.

5.2. Келишим эки тп нускада кыргыз тилинде тзлд, бири «КУУда», экинчиси – «Башкармалыкта» болот.

–  –  –

Эскерт!

Тексттеги блнп крстлгн сз жана сз айкаштары келишимдин дээрлик бардык трлрнд учурайт жана ушул иш кагазына мнзд болуп эсептелет.

2. Тексттеги блнп крстлгн сз жана сз айкаштарын блп жазыыз.

3. Келишимде дайыма учураган сз жана сз айкаштарын катыштырып сйлмдрд тзз.

–  –  –

Заттардын таандык болуп айтылышы Зат атооч сздрг уланган кээ бир мчлр таандыкты билдирет. Мындай таандык мчлр эки топко блнт.

1. Жак таандык мч -ым, -ы, -ы (-сы), -ыбыз, -ыыз, -ыар.

2. Жалпы таандык -ныкы.

ндлрдн кийин -ныкы, -ники, -нуку, -нк, жумшак нсздрдн кийин

-дыкы, -дики, -дуку, -дк, каткала нсздрдн кийин -тыкы, -тики, -туку,

-тк.

3. Таандык мчлрдн I, II жагынан кийин -ныкы толук, кыскартылган трд айтылат жана жазылат: эжемдики – эжемики – эжемки, апамдыкы – апамыкы – апамкы.

ИШ КАГАЗДАРЫН ЖРГЗ 51

1. Заттардын таандык болуп айтылыш учурларына кл бурабыз. Боштуктарды толуктап жазабыз.

1. Ишканабыз...... ачылышы эрте болот. 2. Досумдун так ушундай китеп.... бар эле, ошонуку эмеспи? 3. Келечек жаштар.......! 4. Алардын келишими менен тааныш.... чыктым. 5. Серепчилердин кеешин эске алдыар......? 6. Сиздин шакирттериизди кргзм..... крдм. 7. Тигинде тур...... эски мектеп менин чо атамдыкы. 8. Ал...... байкеси 1 айлык келишим боюнча иштеп жатат.

2. лг боюнча иштеиз:

Бул туу менин лкмдк. Бул менин лкмдн туусу.

–  –  –

3. Суроолорго жооп берииз?

1. Короодо турган машине кимдики?

2. Бул китеп сеникиби?

3. Бул келишимдин лгсб?

4. Документтер сиздикиби же жубайыыздыкыбы?

5. Бул имараттардын баары мамлекетке карайбы? Мамлекеттикиби?

6. Бул кимдин колу, сиздикине окшошпойт го?

–  –  –

лицензиясынын негизинде тмндглр боюнча келишим тздк:

1. КЕЛИШИМДИН ПРЕДМЕТИ

1.1. Кызмат аткаруучу Кардардын тапшырмасы менен ___________________

______________________________________________жайгашкан Кардардын (корголо турган объект жайгашкан жер)

–  –  –

коргоо чн милдеттенме алат.

2. Боштуктарга мааниси боюнча туура келген сздрд жазыыз.

2. ТАРАПТАРДЫН УКУКТАРЫ ЖАНА МИЛДЕТТЕРИ

Кызмат крстч тмнклрд

– 1.1. пунктта крстлгн мекемени кн-тн коргоо чн 1 сакчы (дем алыш, иш жана майрам кндрн кошуп) жана 2-сменге мекеменин иш кндр чн 1 сакчы менен тмндглрд камсыз кылууга;

– мекемени ар кандай мыйзамсыз басып алуулардан жана кылмыштан, мекеменин ичиндеги

корголуп жаткан мекеменин ичиндеги материалдык баалуулуктарды жана

– 1.2. пунктта крстлгн мекеменин ичинде

коомдук

– милдеттерин

–  –  –

– Келишим боюнча коргол.... жаткан мекеме.... заманбап техникалык коргоо....

жабдыктар менен, ошондой эле контролдоо..... жана адуучу аппаратура жана сигнализация.... жабдыктар менен камсыз кылууну з.... эсебинен жргзг;

– документтер....., акча каражаттарынын жана материал.... баалуулуктардын жакшы сакта..... чн ыгайлуу шарттар.... тзп берг;

– 2.3. Келишимге ылайык кызмат аткаруучунун айлык акысын мнтнн кечиктир.... з убагында тл.... милдетт.

–  –  –

3. ЖУМУШТУН БААСЫ ЖАНА ТЛМ ШАРТТАРЫ

Бул келишимде крстлгн кызмат тейлнн акысын Кардар Кызмат аткаруучуга бир

эквивалентт сумманы

болгон курсу келишим тзлп жаткандагы белгиленген курс боюнча тлнт жана тлнч суммада кошумча салык

Кызмат аткаруучунун маянасы ай сайын банктык эсепке ткрбстн накталай

Тараптардын сумманы кат, факс аркылуу же башка жолдор менен тактап алуулары келишимдин негизинде

5. Сз жана сз айкаштарына маанилеш (//) жана карама-каршы маанидеги () сздрд табыыз.

4. ТАРАПТАРДЫН ЖООПКЕРЧИЛИГИ

Келишимде крстлгн милдеттер аткарылбаган учурда (//) тараптар аткарылбай калган иштин натыйжасында келтирилген зыяндар чн жоопкерчилик тартышат.

Эгерде тлмдр кечиктирилсе (//), Кардар Кызмат аткаруучуга ар бир кечиктирилген кн чн 20% туум тлйт.

Эгерде бир тарап милдеттерин толук аткарса (//), анда келишим боюнча экинчи тарап:

– милдеттерин аткарбагандыгынын натыйжасында (//) келип чыккан кемчиликтерди () толуктоону талап кылууга;

– берилген мнттн ичинде кемчиликтер толукталбаса, бир тараптын Калия Кулалиева демилгеси менен келишим бузулат (//).

4.1. Кызмат аткаруучу тмнклр чн жоопкерчилик тартат:

– сакчы мекемени жакшы кайтарбагандыгынын натыйжасында, эшиктердин сынуусуна жана анын натыйжасында товардык-материалдык баалуулуктардын (//) жоголуусуна;

– корголуп жаткан мекеме толук кзмлд болбогондугунун натыйжасында жат адамдар (х) тарабынан бузулуп, жабыр тарткандыгы чн;

– коргоо кызматын аткарып жаткандардын кнс боюнча рт же башка себептер аркылуу мекеме (//) зыян тартса, келтирилген зыян чн жоопкерчилик тартат.

4.2. Кызмат аткаруучу тмнклр чн жоопкерчилик тартпайт:

– кардар келишимде келтирилген милдеттерин аткарбагандыгынын натыйжасында мекеме материалдык зыян тартса ():

– згч кырдаалдарда (жер титир, сел ж.б.) келтирилген материалдык зыян чн;

– кардар тарабынан келишимде крстлгндй (//), мекемени жетишээрлик техникалык коргоочу жабдыктар менен камсыз кылбагандыгынын натыйжасында товардык-материалдык чыгымдар () жана уурдалган акча каражаттары чн.

5. ТАЛАШТАРДЫН ЧЕЧИЛИШИ

Эки тараптын ортосундагы келишпестиктер (//) сйлш жолу менен чечилбесе, мыйзам боюнча орнотулган эрежелерге ылайык тараптардын келишпестиги сот тарабынан чечилет.

6. Форс-мажордук кырдаал дегенди сиз кандайча тшнсз?

6. ФОРС-МАЖОРДУК АБАЛДАГЫ ЭРЕЖЕЛЕР

Форс-мажордук абал катары эки тарап те жоопкерчилик тартпай турган жана ммкнчлг болбогон нерселерге жооп бербеген абалдар каралат. Алардын ичине эки тараптын те келишим боюнча аныкталган милдеттерин аткаруусуна тоскоол болгон ар кандай табият кырсыктары, аскердик иш-чаралар, нормативдик мнздг мамлекеттик органдардын актылары ж.б. кирет.

Эгерде форс-мажордук абал тараптардын милдеттерин аткарбай калуусуна себепчи болсо, анда мындай кырдаалдын натыйжасында милдеттерин з убагында аткарууга ммкнчлг болбой калган тарап келишимде крстлгн милдеттеринен форс-мажордук абал бткнг чейин аткаруудан бошотулат жана ал экинчи тарапка тез аранын ичинде тзлгн кырдаал жннд жазуу трнд билдириши керек болот.

7. Сйлмдрдн аягын бтрз.ИШ КАГАЗДАРЫН ЖРГЗ 55

1. КЕЛИШИМДИН ИШКЕ КИРИШ МНТ ЖАНА КЕЛИШИМДИН

БАШКА ШАРТТАРЫ

Бул келишим _____ айга (жылга) тзлгн жана

Тараптардын ар бири каалаган убакта бул келишимди бузууга укуктуу жана экинчи тарапка бул чечими жннд ___ кн

аткаруучу келишимде крстлгн

Эгерде тараптар келишимдин тзлгн мнт бткнг чейин ___ кн мурун келишимди токтотуу жннд жазуу трнд билдирбесе, анда бул келишим ошол эле мнтк жана ошол эле шарттар алдында узартылган болуп эсептелет. Бул пункту крстлгн эрежелерге ылайык бир нече жолу

Учурдагы келишим тараптардын ар биринде бар, ______ нускада тзлгн жана ______ те бирдей

ТАРАПТАРДЫН МААЛЫМ ДАРЕКТЕРИ

–  –  –

Угу сздрдн жазылышы

1. Айрым тыбыштары орун алмашып, эки трд айтылган угу сздрдн эки трн те жазууда жол берилет: айыр//айры, кмн//кнм, убакты// убакыт, бакыт//бакты, кайры//кайыр ж.б.

2. Айрым сздрдн бир же бир нече тыбышынын тшрлп же тшрлбй сакталып айтылган эки трн те жазууда жол берилет: алга// алдыга, ке// кеири, нак//накта, чуму//чумку, небак//эбак, нары//ары ж.б.

3. Сз башында н тыбышы тшрлбй жазылат: найза, намыс, нокто, нарк, ным, нике ж.б. Ал эми нечен-эчен, нары-ары, небак-эбак болуп айтылган сздрдн эки трн те жазууда жол берилет.

1. Жогорку мисал келтирилген сздрд сйлм ичинде колдонууз. Ар бир трг 3тн сйлм тзз.

–  –  –

1.

жок. 2. Жазылган катты артка

келишим кчн

калды дегендерге ишенбейм.

Гр а м м а т и ка Учур чак Кыймыл-аракеттин сйлп жаткан учурда болуп жаткандыгын крстч этиш сздр учур чак деп аталат.

Учур чак тзлшн карай экиге блнт.

1. Жнкй учур чак: Апам йд отурат. Байкем короодо жрт. Калктын саны сд. Келишим бузулууда.

2. Татаал учур чак: Мыйзамдын долбоорун окуп жатабыз. Келишимдин шарттары менен таанышып жатышат. Алар айылга бара жатышат. Жыйналыштан келе жатат.

1. Берилген сйлмдрдг этиш сздрд терс формада жазыыз.

лг : Кызым бала бакчага барып жатат. Кызым бала бакчага барбай жатат.

Агам Токтогулда турат. Агам Токтогулда турбайт.

–  –  –

2. Берилген сздр менен учур чакта сйлм тзз.

1. Москва, оку-, классташ, менин.

2. Жетекчи, иште-, ата, анын, ишкананын, болуп ?

3. Бол-, жыйналыш, эки саат, блмдн, бери.

4. Ысык-Кл, силер, эс ал-?

3. Тексттеги кыймыл-аракетти билдирген сздрдн чагын аныктаыз. Жнкй учур чакты татаал учур чакка айлантып жазыыз.

–  –  –

запасы 90 млн. тоннаны тзт. Геологиялык жана минералдык ресурстар агенттиги тарабынан Кгарт, Шамалды-Сай, Алай, Баткен, Базар-Коргон, Лейлек, МайлууСуу жергелериндеги 22 участкада геологиялык-чалгындоо иштерин жргзг лицензия берилген. Бирок, Алай рннд гана эки жерде кытайлык «Аньбах»

жана британдык «Жибек Ресурсед Пи Эл Си» компаниялары чалгындоо иштерин жргзд. Кечээ жакында эле азербайжандык «SOCAR» нефти компаниясы Кыргызстанга инвестор катары келди. Азырынча, Чйдг нефти запастарын иштетет днт. Анткени Кант шаарындагы «Чыгыш» нефти иштетч заводу жылына 200-300 ми тонна чийки нефтини иштеп чыгаруучу кубаттуулукка ээ.

(К. Исманов)

4. Энчил аттардын жазылыш згчлктрн тшндрм берииз.

Уг а л ы Келишимдин текстин угуп, суроолорго жооп берииз.

1. Келишимди кимдер тзшт? Тараптарды аныктаыз.

2. Кайсы кызмат же маселе боюнча келишим тзлд?

3. 1-тараптын укук жана милдеттери кандай?

4. 2-тараптын укук жана милдеттери кандай?

–  –  –

1- кырдаал Турак жайды ижарага бер тууралуу, йдн кожоюну менен ижарага алуучунун маеги.

Сиздин ч блмл йз бар. Аны ижарага берип жатасыз. Сиз сураган 15 ми сомду ижарага алуучулар кп деп, ортодо талаш пикир пайда болду...

2- кырдаал Студенттерди чет лкг окууга жибер тууралуу келишимдин кандайча тзлш керектиги тууралуу жетекчииз менен болгон маек.

Жатаканасы, тамагы, жол акысы бекер болуусун талап кыла алабызбы, мнт кандай болот ж.б....

Жа з а л ы

1. Сиз бир компаниянын менеджери болуп иштейсиз. Бир жолку аткарылчу ишке жумуш аткаруучу тарап менен келишим тзз.

–  –  –

КУЛАКТАНДЫРУУ

Кулактандыруу ткрл турган иштер жннд белгил уюмдун, топтун, жамааттын мчлрн алдын ала билдир же эскерт чн жазылат (кээде айтылат). Аны окуган (уккан) адамдар крстлгн иш-чарага катышууга, талап кылынган маселе боюнча тийишт мамилесин билдирг милдетт.

Кулактандыруу илинген кндн тартып атайын кагазга айланат. Зарыл учурда крстлгн же айтылган иш-чарага катышуу-катышпоо жоопкерчилик милдет катары бааланып, аны аткарбай коюу боюнча доомат коюлушу ммкн.

Чакыруу Чакыруу ткрл турган трд иш-чарага (чогулуш, конференция, той ж.б) жеке адамдарды, тийишт коомчулукту, анын клдрн чакырууда жазылуучу иш кагазы.

Чакырууда ткрл турган иштин мазмуну, максаты айтылып, боло турган кн, сааты эскертилет. Керек учурда ткрл турган иштин программасы тиркелет.

1. «Кулактандыруу илинген кндн тартып атайын кагазга айланат» дегендин маанисин тшндрп берииз.

2. Кандай чакырууларда иш-чаранын программасы кошо берилет?

3. Кулактандыруу, чакырууга мнзд сз жана сз айкаштарын эстеп калыыз.

Чогулуш, жыйналыш, конференция, симпозиум, конгресс, ткрлт, болот, угулат, кн тартиби, катышууга тийиш, боюнча сунуштар кабыл алынат, пикирлер айтылат, талкууга алынат, билдирс угулат, талкууга коюлат, жннд, тууралуу, арналган, катышуусу ктлт, толук катышышы зарыл ж.б.

4. Боштуктарга туура келген сздрд толуктап жазыыз.

__________________ болот, комиссиянын трагасынын отчёту _______________, филиалды ачуу маселеси ______________________ __________________________, ____________________ ткрлт, чет лклк коноктордун __________________

__________________, боло турган шайлоо боюнча ________________

_________________ __________________, ____________ ______________________

маселелер, ишкананын уюшулганынын 10 жылдыгына _______________________.

ИШ КАГАЗДАРЫН ЖРГЗ 59

Ок у й лу

1. Кулактандыруу жана чакыруунун лглрн окуп, маалым даректерин жазыыз.

Кулактандыруу Кыргыз мамлекеттик медициналык академиясынын Профсоюздук кеешинин отчёттук чогулушу 2011-жылдын 13-майында саат 16:00д ткрлт. Чогулушка бардык факультеттин окутуучулары жана кызматкерлери катышуусу керек.

Кн тартиби:

1. 2010-2011-окуу жылынын жыйынтыгы боюнча окуу жайдын Профсоюздук кеештин трагасынын отчётун угуу.

2. Жай мезгилиндеги рг убагы чн эс алуу жайларына жолдомолорду блштр жннд Профсоюздук кеешинин мчс А. Жумалиеванын билдирс.

Жыйналыш башкы имараттагы кичи конференция залында болот.

–  –  –

Тркология факультетинин «Жаырык» студенттик адабий ийрими 2011-жылдын 20-декабрында тч адабий-музыкалык кечеге чакырат. Сизди зздн илимпоздук, окутуучулук, чыгармачылык, тарбия берчлк мрздн кызыктуу жерлеринен айтып берет деген ойдобуз.

–  –  –

Кн тартиби 1. 2009-2010-окуу жылынын

Баяндамачы:

проректор проф. Шаршеналиев А. Ш.

–  –  –

2. Кулактандыруунун жазылбаган маалым даректерин толуктап жазыыз.

Контракттык негизде билим алган студенттердин жаы окуу жылы чн акы тл мнт 2011-жылдын 1-ноябрына чейин узартылганын эскертебиз.

3. Боштуктарды маанисине ылайык келген сздр менен толуктаыз. Мчлрд туура улаыз.

–  –  –

шарт

Симпозиум Жусуп Баласагын ат

–  –  –

Сз мчлрнн жазылышы

1. Аягы р тыбышы менен бткн сздрг -лык, -луу, -ла мчлр жалганганда, мчнн башындагы л тыбышы д тыбышына тп да, тпй да айтылган эки трн те жазууда жол берилет: карлуу//кардуу, шаарлык//шаардык, трл//трд ж.б.

2. Жак мчнн кыскартып -м жана толук -мын болуп айтылган эки трн те жазууда жол берилет: келем// келемин, окуйм//окуймун, алам//аламын ж.б.

3. 1-жактын жак мчснн -ганмын, -гамын, -гам болуп згрп же кыскартылып айтылган трлрнн бардыгына жазууда жол берилет:

келгенмин – келгемин –келгем, барганмын – баргамын – баргам ж.б.

4. Таандык мч уланган сздн кийин илик, барыш, табыш, чыгыш жндм мчлр келсе, жндм мчлрнн кыскарган трн да, толук трн да жазууда жол берилет: апамын – апамдын, апамдан – апаман ж.б.

5. 1-2-жактын жекелик мчлрнн кийин жалпы таандык -ныкы мчс уланганда, мчнн толук жана кыска трд жазылышына жол берилет:

агамдыкы//агамкы, эжедики//эжеки ж.б.

6. Чыгыш жндмд турган мезгил тактоочтордун кыскарган трн да, толук трн да жазууда жол берилет: байыртан//байыртадан, эмитен//эмитеден, азыртан//азыртадан ж.б.

–  –  –

4. Чакырууларды бер

белгил. 6. Бул ага................ документтери. 7. Чогулушка кечикпей эле бар

керек.

2. Берилген сздрд катыштырып сйлм тзз.

Сйлгнмн, айтканмын, элидики, атакы, жазгам, тзгм, жнткм.

–  –  –

1. Берилген мисалдар аркылуу аналитикалык формалардын маанилерин аныктаыз, боштуктарды толуктаыз.

йдн ишке чейин 13 км. Райондук борбордон айылга чейин ж келдим.

Эрте мененки саат тогуз........ кечки саат алты...

Жазардан мурун окуш керек эле да. Китепти сизден мурун келгендер алып кетишти. Бул кабарды теле.......

Текшергенден кийин интернетке жарыялагыла. Баргандан кийин телефон чалганды унутпагыла. Чогулуш.........

30 жылдан бери ушул мекемеде иштейт. Таанышкандан бери канча жыл тт.

Кулактандыруу илинген........

2. Боштуктарды толуктап жазыыз. Жаы сз жана сз айкаштарын белгилеиз.

Бгн 24-январда саат 10-00........ 12-00......................... жогорку вольттогу «Ботбаев» кмкчордонунда Чй электр тармактар ишканасы одоо

кызматы билдирди.

Ошого

Чыгыш

да электр

чордону

Ушул эле кн тшк саат 13-00.........15-00........ чейин Маловодное, Жыламыш, Кара-Сакал, Кызыл-Туу, Белек айылдарынын электр энергиясы менен камсыздалышы зглткк ……………... Себеби жогорку вольттогу «Ботбаев» кмкчордонунда Чй электр тармактар

иштерин жргзт.

–  –  –

3. Жаы жетекчи келгенден бери иштер кандай болуп жатат?

4. Окууну бткндн кийин эмне кылабыз?

4. Жогорудагы аналитикалык формаларды катыштырып учур чак жана айкын ткн чакта сйлмдрд тзз.

Жа з а л ы

1. Боштуктарды мааниси боюнча туура келген сздр менен толуктаыз.

–  –  –

Сиздерди 2011

ресторанында

Азаматтын

–  –  –

2. Гезиттерге жарыяланган кулактандыруулардын тексти менен таанышыыз. Мчлрд туура улаыз.

«МЭК и Компани» ЖЧКсы жабылган............. билдирет. Арыз-доомат......

боюнча 2 ай........... ичинде тмндг телефон......... кайрылса болот: 0 700 40Мырзахайдаров Момунжан........... таандык Ош шаары........... Жийделик кч

Кабылов Таштемир Бокоевич............ наамындагы Малдыбаев кч..............

7-жер тилке

03 – 82 жоголгондугуна байланыш............ жарак........ деп табылсын.

3. Белгил бир илимпоз же министрликтин кл чн конференцияга (симпозиумга) чакыруу кагазын даярдаыз.

–  –  –

5. Академик Х. Карасаевдин пикирине мамилеизди билдирииз.

6. Тексттеги макалдардын маанисин чечмелеиз.

Сйлшл

1. Мамлекеттик мекемеде иштеген кызматкерлер чн кандай мазмундагы кулактандыруулар жазылат. Мисал келтирииз.

2. Жашаган турак жайга байланыштуу кандай мазмундагы кулактандырууларды кезиктирг болот.

3. Ыр саптарынын маанисин чечмелеп берииз:

–  –  –

БУЙРУК

Буйрук башкаруу практикасында кп пайдаланылган буйрукчул документ болуп саналат. Буйрук башкы маселелерге байланыштуу мисалы: мекеме, уюм, ишканалардын ички маселелери боюнча, мекеменин же анын ички тзмдрн згрт, жоюу же кайра тз маселелери боюнча, нускама, жобо, эрежелерди ж.б.

бекит маселелери боюнча, ошондой эле кадрлар маселеси (кабыл алуу, которуу, бошотуу ж.б.) боюнча чыгарылат. Буйрукта жогортон келген, жетекчилер тарабынан чыгарылган жана аткарууга милдетт болгон ар трд крстмлр, ишчаралар боюнча маалымат тийишт же жооптуу кызматкерлерге жеткирилет.

Буйруктарды ч топко блштрп кароого болот:

1. Уюштуруу (административдик-чарбалык) маселелери боюнча буйрук мекеме, уюм, ишкананын тзлш, жоюлушу, кайра тзлс, жамааттык кееш, комитеттерди тзд, башкаруу, уюштуруу тзмдрн бекиткенде ж.б. учурларда чыгарылат.

2. Негизги (ндрштк) ишмердлк боюнча буйрук уюмдун ишмердигин каржылоо тартибин камсыздоо, эффективд иш чн материал, жабдык менен камсыздоо, илимий-техникалык саясатты жргзг, сапаттуу продукция ндрг ж.б. багытталган маселелер боюнча чыгарылат.

3. здк курам (кадр) боюнча буйрук кызматкерлердин иштен кетс, кабыл алынуусу, бир орундан экинчи орунга жылуусу, эмгек ргсн кет, кел, сыйлаганда же кайсы бир орунсуз жоругуна баа берилгенде ж.б. жагдайларга карата чыгарылат.

Мамлекеттик маанидеги буйруктарды мамлекет башчысы – Президент же кмт башчысы чыгарат жана ал массалык-маалымат каражаттарына жарыяланат.

Алар тийишт мекемелер, министрликтер, уюмдар тарабынан жетекчиликке алынып, бткл калктын эсине салынат.

Кп учурда кызматкер зн тиешеси бар буйруктун кчрмсн талап кылат.

Аны басма жзнд даярдап, буйруктун кайрылган киши сураган блгн толук крст керек. Берилген кагазда «Кчрм анык» деген кесе кызматкеринин визасы коюлуп, мекеменин мр басылыш керек.

Буйруктун маалым даректери тмнклр:

Мекеменин бланкынын маалыматтары; Негиздч блм;

Иш кагазынын аталышы; Жетекчинин кызмат орду;

Кн, ай, жылы. Жетекчинин колу;

Буйруктун номери; Жетекчинин аты-жн;

Тексттин темасы; Кошумча маалыматтар.

Текст;

Калия Кулалиева 1. «Буйрук» деген сзд ар трд сйлмдрд колдонуу менен маанисин аныктаыз.

2. Жогорудагы текст боюнча 2 суроо тзз.

3. Буйруктун текстине мнзд сз жана сз айкаштары:

жннд, бошотулсун, дайындалсын, бекитилсин, жктлсн, кзмлг алынсын, ткрлсн, аткарылсын, кабыл алынсын, окулсун, тзтлсн, жиберилсин, чакырылсын, сыйлансын, маалымат менен камсыздалсын, каражат блнсн, текшерилсин, тзлсн, таркатылсын, жоюлсун, жнтлсн ж.б.

4. Боштуктарды толуктап жазыыз.

аткарган кызматынан ________________________________________

Сокулук районунун акими болуп ______________________________

иш кайрадан ________________________________________________

отун-суу менен _____________________________________________

атайы комиссия ____________________________________________

тмнкдй тзтд _______________________________________

жергиликт бюджеттен _____________________________________

2 айлык мнтт____________________________________________

О к у й лу

1. Жалпы иш жана здк курам боюнча буйруктун лглрн окуп, тшнксз сз жана сз айкаштарын аныктаыз.

2. Аларды сйлм ичинде колдонууз.

–  –  –

2. Райондогу бардык мекеме, уюмдардын эмгек ардагерлери, кызматкерлери салтанатка чакырылсын.

3. Райондун маданият йнн кызматкерлеринин кч менен майрамдык чо концерт ткрлсн.

4. РИИБдин начальниги райондун борборунда жана айылдарындагы коомдук тартипти жана коопсуздукту камсыз кылсын.

–  –  –

№ 45 БУЙРУК Кадрлардын здк курамы боюнча Г. Бекбоева жннд Бекбоева Глжан Карыпбаевна ээлеген кызматынан бошотулуп, 2006-жылдын 10-октябрынан штаттык тизимге ылайык айлык акы менен окуу-инспекция блмнн башчысы болуп дайындалсын.

Негизи: Г. Бекбоеванын арызы.

–  –  –

Буйрук ыгай Сйлп жаткан адамдын кыймыл-аракетти аткаруу чн ч жактын бирине берген буйругун, сунушун, тнчн билдирген этиш сздр буйрук ыгай деп аталат.

Буйрук ыгайдын жасалыш жолдору:

1. Угу этиштер буйрук ыгайды уюштурат: бар, сйл, айт, жаз ж.б.

2. Сз мчлрнн жардамы менен башка сз тркмнн жасалган этиштер буйрук ыгайды уюштурат: ойно, жазыш, жардамдаш, сана, иште ж.б.

3. -сын, -гын, -гыла, -ыыз, -ыыздар, -алы, -алык сыяктуу мчлрдн жардамы менен да тзлт: баргын, иштегиле, бошотулсун, кетелик, жнйл ж.б.

Булардын ичинен буйрукту жазууда буйрук ыгайды уюштуруучу -сын мчс кп пайдаланылат.

Мисалы буйруктун тексттеринен тмнкдй этиштерди кп жолуктурабыз:

дайындалсын, бошотулсун, которулсун, берилсин, жктлсн, аткарылсын, кзмлг алынсын, чакырылсын, жиберилсин, кат жазылсын, ткрлсн, жарыялансын, илинсин, жайылтылсын ж.б.

1. Жогоруда келтирилген этиш сздрд катыштырып 5 сйлм тзз.

2. Сйлмдрдг боштуктарга ылайык келген буйрук ыгайдагы этиштерди жазыыз.

1. Алтынбек, кечээ кнк документтердин кчрмсн

2. Кесиптештер, муну кайрадан

3. Чет лклк кыргыздарга моралдык жана материалдык колдоо

4. Жаш манасчылардын кароо-сынагы

5. Кана, балам, башынан

6. Шект жардамдан

7. Иш сапардан кайтканча бул иштер

8. Крстмлрд з убагында

3. Иш кагазынын жазылбаган маалым даректерин жазыыз. Боштуктарды толуктаыз.

ИШ КАГАЗДАРЫН ЖРГЗ 69

И. Арабаев атындагы кыргыз мамлекеттик педагогикалык университети Европалык цивилизация

уулу Аскар 2 ай (февраль, март) бою себепсиз

байланыштуу

Негиз:

4. Буйруктун текстин тзз. Буйрук чыккан мекеменин аты белгил.

Кыргыз Республикасынын Маданият, маалымат жана туризм министрлиги

–  –  –

здштрлгн сздрдн жазылышы

1. Орус тилиндеги же ал аркылуу башка тилден кирген сздр, негизинен, орус тилинин орфографиясындагыдай жазылат: жюри, бокс, аффикс, герб ж.б.

2. Орус тилинен же ал аркылуу башка тилдерден мурдатан здштрлп, кыргыз тилинин тыбыштык згчлгн баш ийдирилген сздр айтылышы боюнча жазылышына жол берилет: белет, кзр, момпосуй, тамеки, стл, тк, шопур, машине, меш, деректир, пол, гезит, жашик ж.б.

3. Орус тилинен же ал аркылуу башка тилден кирген сздр кыргыз тилиндеги айтылышына ылайык фонетикалык тр згрп жазылышына жол берилет: сутки эмес, сутка; ранг эмес, ранга; танк эмес, танка; ботинки эмес, батинке ж.б.

4. Аягы -пп, -тт, -сс, -мм кош нсздр менен аяктаган сздрг ушул д тыбыш менен башталган мчлр уланса, алардын бири тшрлп жазылат:

киловатт + да – киловатта, киловатт + дан – киловаттан, класс + сыз – классыз ж.б.

1. здштрлгн сздрд жазуу эрежелерин эске алуу менен сйлмдрд толуктап жазыыз.

Атам кнг жаы

Менин агам аскерден

Балдар йндг балдарга кышкы

Эрте кечкиге

–  –  –

Бир тоннада канча килограмм бар?

Бир суткада канча саат бар?

3. здштрлгн сздрд блп жазыыз. Алардын маанисин тшндрз.

1. Премьер-министр Ж. Сатыбалдиев Мамлекеттик каттоо кызматынын калкты тейл борборуна (КТБ) алдын ала пландаштырбай туруп барып келди.

2. Биздин айыл кмт дотацияда тургандыктан, айрым долбоорлорго эл аралык донорлордун, республикалык бюджеттин, демрчлрдн каражаттарын тартууга мажбурбуз.

3. Казакстанда кыргыз капиталынын катышуусу менен 247 биргелешкен ишкана катталса, Кыргызстанда казак капиталынын катышуусу менен 334 биргелешкен ишкана катталган.

Уг а л ы 1-кнг. Буйруктун текстин угуп, мазмунун айтып берииз.

–  –  –

ТЕСКЕМЕ

Тескеме ар кандай башкаруу дегээлиндеги ыкчам чечн талап кылган маселелерди крстлгн мнтт чеч чн жетекчиси тарабынан чыгарылуучу буйрукчул документтин бир тр. Тескемени биринчи жетекчиден башка да чарбалык, ндрштк, администрациялык иштин ыкчам маселелери боюнча жетекчинин биринчи орун басарлары, башкы адистер, структуралык блмдрдн жетекчилери чыгарышат. Буйруу таасир этнн чектелген мнтн ээ жана аткаруучулардын тар чйрсн жайылтылат. Тескеме буйрук сыяктуу эле даярдалат.

1. Тескеменин текстине мнзд сз жана сз айкаштары:

сунуш кылам, милдеттендирем, жктймн, жктлсн.

2. «Ыкчам маселелер» дегенди кандайча тшнсз?

К н г л р

1. Буйрук менен тескеменин окшош жана айырмалуу (формалдык жана мазмундук) жактарын белгилеиз.

–  –  –

№ 67 Т Е С К Е М Е Шаардык маршруттук каттамдар боюнча жргнчлрдн акы тл тарифин згрт жннд

3. Сиз иштеген блмг кандай мазмундагы ТЕСКЕМЕ берилиши ммкн, лгсн жазыыз.

Уг а л ы 1-кнг. С. Кмшалиеванын кандай максаттары бар экен? Таланттуу актрисанын пикири боюнча кыргыздар кандай калк?

«Ажары жанган», «Алар мени кандай сыйласа, мен да ошондой сыйлагым келет» дегендин маанисин тшндрп берииз.

2-кнг. Сиздин кандай максаттарыыз бар? Пикириизди кагазга тшрз.

–  –  –

2-кырдаал:

Сиз мекемеде бухгалтерсиз. Жетекчииздин оозеки берген буйруктарын аткарасызбы же жазуу трнд буйрук чыгарышын талап кыласызбы? Тшндрз.

Жа з а лы

1. Сиз бир министрликти жетектейсиз. здк курамга байланыштуу буйрук чыгарыыз.

–  –  –

ПРОТОКОЛ

Протокол маанил жана кп киши катышкан жыйындын, чогулуштун, конференциянын же бир олуттуу маселе талкуулаган атайын отурумдун ткрлшн, андагы катышкан адамдардын сйлгн сзн жана кабыл алынган чечимин же токтомун баяндаган документ болуп эсептелет. Протокол толук жана кыскартылган трд жазылышы ммкн. Кыскартылган трнд чогулуштагы талкуу блг алынып салынат да, ал маселе боюнча кабыл алынган чечим гана жазылат.

Протокол тмнкдй тзмдрдн турат:

1. Кириш блг;

2. Негизги блг.

Бул расмий кагаз ушундай чогулуштун кайда, качан ткрлгндг, катышкандардын саны менен жеке аты-жн, жыйындын трагасы, катчысы жана кн тартибин крст менен башталат. Бул протоколдун кириш блг.

Протоколдун негизги блг тмнк ч блктн турат.

УГУЛДУ блгнд баяндама жасаган адамдын аты-жн, кызматы, илимий ж.б. даражасы крстлп, ал жасаган билдирнн темасы жана анын мазмуну кыска, даана текст менен жазылат. Эгер баяндама даяр болуп, жыйындын катчысына ткрлп берилсе, «баяндама тиркелет» деп крстп коюлат.

ЧЫГЫП СЙЛГНДР блгнд жасалган баяндамага, билдирг карата жарыш сзг чыгып сйлгндрдн сз жазылат, алардын оюн бурмалоого же ыксыз кыскартууга жол берилбейт. Берилген суроолор, аны ким бергендиги, аларга алынган жооптор дагы жазылат.

ТОКТОМ КЫЛАТ блгнд маселени талкуулоонун жыйынтыгы боюнча алынган чечим жазылат. Керек учурда колдогон, каршы, калыстардын саны крстлт.

Протоколдогу кабыл алынган токтом жыйындын трагасы менен катчысы кол коюп, мр басылгандан кийин гана кчн кирет.

Жагдай, зарылдыкка байланыштуу протоколдун кчрмс колдонулат. Ал тиешел адамдардын суроосу боюнча даярдалат. Анда айрыкча зарыл маалыматтар – жыйындын трага, катчысы, катышкандардын саны, кн тартиби крстлт.

Жыйындын трагасы катчысы кол койгондон кийин, кчрмн даярдаган жактын колу коюлуп, кчрм анык деген белги урулуп, мр басылат.

1. Жаы сз жана сз айкаштарын блп жазыыз.

–  –  –

Ок у й лу

1. Протоколдун текстинде кездешкен жаы сз жана сз айкаштарына кл бурууз.

2. Кайсы сз жана сз тизмектери ар кандай протоколдордо кездешиши ммкн, блп жазыыз.

–  –  –

Трагасы: С. М. Дыйканов Катчысы: Р. Т. Аманов Катышкандар: директорлор кеешинин 8 мчс: А. И. Астранов, Г. Ж.

Закирова, К. Т. Биримкулов, Ж. Н. Жаныбеков, С. Б. Асеков, А. К. Байзаков, Д. О.

Жалилов, С. М. Дыйканов.

Келбегендер: –

–  –  –

Угулду: С. Асеков – баяндаманын кыскача мазмуну.

Чыгып сйлгндр:

А. Байзаков – баяндаманын кыскача мазмуну.

Д. Жалилов – баяндаманын кыскача мазмуну.

–  –  –

3. Тексттеги «баяндаманын кыскача мазмуну» дегенге тшндрм берииз.

4. Ал баяндамада эмнелер жннд маалымат болушу ммкн, жазыыз.

5. Тмнк тексттеги боштуктарды мааниси боюнча туура келген сздр менен толуктаыз.

–  –  –

Жыйынга

Кн

Угулду: факультеттин кыргыз тили жана

Асел Каныбек кызын бюджеттик

Бул сунуштун

–  –  –

Факультеттин

Окумуштуулар кеешинин

–  –  –

Сан атоочтор маанисине карай алтыга блнт:

1. Эсептик сан: ч, эл, беш ми. Суроосу: канча? нече?

2. Иреттик сан: алтынчы, жзнч. Суроосу: канчанчы?

3. Жамдама сан: бир, эк, жет. Суроосу: канчоо? неч?

4. Чамалама сан: он-он беш, элдй. Суроосу: канча?

5. Топ сан: чтн, беш-бештен. Суроосу: канчадан?

6. Блчк сан: бештен ч, ондон алты, жздн жыйырма. Суроосу: канча?

1. Боштуктарга мааниси боюнча туура келген сан атооч сздрд (цифра менен эмес) жазыыз.

1. Чогулушка катышкандардын саны:

2.

3............. пункттан турган токтом кабыл алынды.

4. Министрликтен

5. «Ала-Тоодон

6. Келгендердин

7. Анын жашы

8.

2. Берилген тексттеги сан атоочтордун трлрн аныктаыз, жазылыш згчлгн кл бурууз.

Изилдчлрдн ырасташынча, Кыргызстан экономикасы эки урунт учурду башынан кечирди. Анын биринчиси – 1991-жылдан 1995-жылга чейинки мезгилди камтыйт. Бул учурда социалисттик чарбалардын ич ара байланыштары злп, Кыргызстан толгон-токой экономикалык проблемалардын т бастысында калган.

1995-жылы Кыргызстанда ндрштн кедеринен кетс жетер чегине жетип, ички д продуктынын клм 1990-жылга салыштырганда 50%дан ашуун тмн тшкн. 1996-жылдан тарта гана экономикалык жандануунун айрым белгилери крн баштаган. Бул мезгилде инфляция дегээли кыйла тмндгн. 1996-жылдан 2002-жылга чейин ички д продуктунун жылдык орточо сш 5%ды тзд.

–  –  –

Сан атоочторду жазуу эрежелери

1. Иретти крстч сандар цифра аркылуу берилсе, цифра менен кийинки сздн ортосунда дефис коюлуп, -ынчы, -нчы мчс жазылбайт: 8-класс, 1995-жыл, 2010-жылдын 7-8-апрель кндр.

2. Иреттик сандар рим цифрасы аркылуу берилсе, дефис коюлбай, блк жазылат: IV курс, XX кылым, X блм.

3. Иреттик сан атоочтордун ордуна № белгиси коюлса, андан кийин дефис белгиси келбейт, анткени № белгисинин з иреттик маанини билдирет:

№ 44 мектеп, № 7 токтом, № 6 бейтапкана.

4. Чамалама сандардын арасына дефис коюлуп жазылат: 7-8 киши, 10-15 студент, 40-50 кой.

5. Сан атооч сзг -оо, - мчлр уланганда: эки+=эк, алты+оо= алтоо трнд жазылат.

1. Цифра менен жазылган сздрд туура окууз. Сан атоочтордун жазылыш згчлктрн кл бурууз. Сан атоочтун трн аныктаыз.

Мына ушул 5% крсткч тмн тшпс кедейликти жыл сайын 2-3%га азайтуу ммкнчлг тзлр эле. Бирок буга жетиш чн тышкы инвестициянын клм ИДПга карата 20%дан кем эмес болушу керек.

2003-жылы Кыргызстандын тышкы карызы ички д продуктуга карата 87%га жетти. 2002-жылы ал 100%га бир аз жете албай калган.

кмт ушу тапта Париж клубуна мт артып, карыздарды тл мнтн кийинкиге жылдырып коёбу деген суроо менен жашоодо. 2002-жылкы артка жылдырылган 3 жылдык мнт деле эмдиги жылы аягына чыгат.

2. Тмнк сз айкаштарынын маанисин тшндрз.

Ички д продукту:

Тышкы инвестиция:

3. мр баяныыздын сан атооч сздр катышкан сйлмдрн терип жазыыз. Сан атоочтун жазылыш эрежелерин тшндрп берииз.

4. Протоколдун башкы блг берилди. Аягын толуктап жазыыз. Сан атооч сздрдн жазылыш згчлктрн кл бурууз.

–  –  –

1-кнг. Протоколду угууз. Мазмунун айтып берииз.

2-кнг. Протоколдун мазмунун кагазага тшрз.

Сйлшл Сары-Коо айыл кмтнн мчлрнн Федоровка айылына маданият йн куруу жннд чогулушун ткрздр.

Ролдорду блштрп алыыздар.

Жа з а л ы

1. Жогорудагы темага байланыштуу ткн чогулуштун протоколун жазыыз.

–  –  –

АКТ Акт – бир нече киши тарабынан тзлп (чтн кем эмес), кырдаалды, фактыны, окуяны тастыктоочу документ. Акт мекеме, уюм, ишкананын материалдык, чарбалык, менчиктик, финансылык ммкнчлктрн эсептеп, зарыл учурда алардын пайдаланышын, бар/жоктугун тастыктоочу иш кагазы.

Актты тз себептери ар кандай болушу ммкн, ошондуктан актынын трлр да абдан кп болот. Мисалы: мекеме, уюм, ишкананы жоюу актылары; тапшыруу-кабыл алуу (жетекчи алмашкан учурда) актылары; объекттерди кабыл алуу актылары; тажрыйба ткр актылары, кызмат кылуу мнт бткн документтерди жок кылуу ж.б. боюнча актылар. Акт факты материалдарга гана таянат, андан юридикалык баа бер зарылдыгы келип чыкпайт.

Акт уюмдун жетекчисинин буйругу менен тзлгн атайын комиссия же текшерг юридикалык укугу бар адамдар тарабынан жазылат. Анын ишине текшерилип жаткан объектинин жн-жайын билген, аны менен тааныш болгон адамдардын катышуусу ылайык деп эсептелет.

1. Актынын текстине мнзд сз жана сз айкаштары:

ишти тапшыруу, ишти кабыл алуу, ушул акт тзлд, эмеректердин тизмеси, буюмдардын тизмеси, техникалык жабдыктар, млк, аныкталды, санаганда жетпей калды, нуска, даана ж.б.

–  –  –

Негиз: директордун 02.12.2000-ж. № 6 буйругу Интернаттын № 3 жатаканасынын мурунку коменданты А. Сариев жана жаы дайындалган комендант Г. Темирова, мектептин бухгалтери С. Жолдошева жана административдик чарба блмнн иш жргзчс К. Алексеев тарабынан ушул акт тзлд.

Мектептин № 3 жатаканасынын коменданты болуп иштч А. Сариев ишин тапшырды, Г. Темирова ткрп алды.

Ишти тапшырууда – кабыл алууда тмнклр аныкталды:

1. ткрлп алынган буюмдар: 330 керебет, 200 стол, 680 отургуч, 30 телевизор, 2 компьютер, 180 шкаф. Баары жарактуу абалда.

2. 2005-жылдын 1-сентябрына карата эсептен чыгарылган эмерек буюмдардын тизмеси. Алардын бардыгы з убагында чарба блмн тапшырылган.

Тиркеме:

1. ткрлп алынган буюмдардын саны жана баасы крстлгн тизме (6 бет, 3 нуска).

2. Жатаканада жашаган студенттердин тизмеси (8 бет, 3 нуска).

3. Акт 3 нускада даярдалды: 1-нуска бухгалтерияга, 2-нуска А. Сариевге, 3-нуска Г. Темировага берилди.

–  –  –

Негиз: ректордун

Университеттин

................. ишин тапшырды, А. Казиева

Ишти тапшырууда – кабыл алууда

1.

2.

3.

Тиркеме:

1

2

Акт 3 нускада тзлд.

1-нуска

берилди.

–  –  –

Биз, (2)

коммерциялык директору Ж. Аскаров, кызматчылары С. Орозова, К. Исаев жана «Артык» кичи ишканасынын менеджери Д. Алымбеков, кампа башчысы Ж. Кадыров (4)

кичи ишканасынын клдр (5)

башчысы сактоого алды.

1. Компьютер – 3 (ч ) комплект;

2. Шкаф – 2 ( эки ) даана;

3. Муздаткыч – 4 ( трт) даана.

3. Тмнк сздрдн маанисин тшндрп жазыыз.

Коммерциялык директор:

Менеджер:

Кампа башчы:

Сактоого алуу:

–  –  –

1. Жай даража: кызыл, сулуу, акылдуу;

2. Кчтм даража: абдан кооз, т тере, э баалуу, кыпкызыл;

3. Басадатма даража: кызгылт, саргыч, агыш, кгш;

4. Салыштырма даража: кичирээк, таттуураак, таштай, тоодой.

1. Сын атооч сздрдн даражасын аныктаыз.

Асыл эже жумушка кыпкызыл алмаларды алып келиптир.

Карлыгачтын чачы абдан узун экен.

Бозомук тстг кйнкт жактырган жокмун.

Жаы дкн ачылды.

Теректей бой бергенче, теменедей акыл бер.

2. Берилген зат атооч сздрг сыпаттама берииз.

Стол

Имарат

Кар

Адам

Жетекчи

3. Тексттеги сын атооч сздрд аныктап, аларга маанилеш же карама-каршы маанидеги сздрд табыыз.

Азыр да ошо суу боюнда жргндй болду Кириск. Азыр да ысык жайдын кн болуп, ал дырдай жылаач киринип жрт. Мына ал суу бойлой жгрп, кемер жээктен иримге секирди, бирок негедир суу салкынын сезбеди. Бу жолку суу кандайдыр колго жукпаган туман д суу экен. Ал туманга киринип жаткан тура. Бирок чыйрыктырып, штп барат. Апасы болсо, клбй эле ыйлап турат. «Караса, караса, куду эле атасынын з!» – деп бирг крстп жатат да, ксп-ксп ыйлайт... Кздн аккан шор жашы бетин жууйт... (Ч. Айтматов)

4. Сйлмдг сын атооч сздрд таап, астын сызыыз. Боштуктарга мааниси боюнча туура келген сздрд жазыыз.

Кыргыз................. улуу журт нечендеген тарых барактарын картайтып, кылымдар................. абасы таза, суусу тунук, кк тиреген Ала-Тоону мекендеп, кандай мезгил, шарт болбосун улуу тоолорду чеп тутуп, Теир-Тоо коюнунда

керемет жерлери дйн элин

................ угарыбыз менен ордолуу Ош шаары кз алдыбызга................... Ош Римден да улуу, байыркы................ ! Сулайман пайгамбар мекендеп, кптгн дйннн.................. тармагын байланыштырган Улуу жибек жолу да ушул шаарды................ ткн! Тарыхы улуу, таржымалы сз менен айтып бере алгыс, жаратылышы кооз; береке, кут тглгн, канчалаган улуу

байырлаган Ош шаарына дйн эли суктанып, шаардын чок ортосунда

кетн кксс, саякатты сйгн адамдар бир

ИШ КАГАЗДАРЫН ЖРГЗ 85

Жа зу у э р е же ле р и

Татаал сздрдн жазылышы

1. Кошмок сздрдн блк жазылышы: лексикалык маанисин жоготпой, з алдынча колдонулуп жргн сздрдн куралган кошмок сздрдн ар бир блг бириктирилбей, айрым-айрым жазылат: алп кара куш, кз айнек, козу карын, ат кулак, эл аралык, басма сз, арык чырай, кз караш, ден соолук ж.б.

2. Татаал этиштин ар бир тгй айрым жазылат: кете бер, таап кел, айттырып ий, алып барып бере кой, жыгылып кете жаздап барып токтоду, келе жатат ж.б.

Эскерт!

жат- деген жардамчы этиш кыскартып айтылса, угулганындай негизги этиш менен бирге жазылат: баратат, келатат ж.б.

1. Кошмок сз трндг татаал сын атооч менен тактоочтордун ар бир блг айрым жазылат: кара кк, кызыл чийкил, мала кызыл, кара кр, сары ала, кер кашка, кара тору ж.б. (татаал сын атоочтор); бир кезде, ар дайым, ар кн, тн ичинде, бир паста ж.б. (татаал тактоочтор).

2. Тууранды, сырдык, модаль сздр, байламта, жандооч, блкчлр толук маанил сздр менен тизмектешип айтылганда блк-блк жазылат: т кооз, ого бетер, бар эле, сен го, бах чиркин, чогулуштан кийин, ага срй, ар ким, эч нерсе, эч жерде, ар качан ж.б.

Эскерт!

Эчтеке, эчтеме, бирдеке, эчтемке, бирдемке сыяктуу сздр бирге жазылат.

–  –  –

2. Тмнк суроолорго жооп жазыыз.

Сиз кандай адамдарды жактырасыз?

Сиздин досууз кайсы жерде, кандай шартта жашайт?

Эмне чн кыргыз тилин йрнп жатасыз?

Кандай лкд жашагыыз келет?

–  –  –

Сиздин бир кызматкерииз жумуштан чыгып жатат. Ал акты аркылуу ткрп берч материалдык млк бар. Бирок ал акты тзп, жумушту ткрп отурууну каалабайт. Анткени анын колунда чет лкг учуп кетиш чн учакка билети бар.

1. Акты тз аркылуу ишти ткрп берс зарыл экендигин тшндрз.

2. «Ырыс алды – ынтымак» деген макалдын маанисин чечмелеп берииз.

Уг а л ы 1-кнг. Актынын мазмуну эмнеге байланыштуу жазылганын аныктаыз. Айтып берииз.

2-кнг. Актынын текстин кагазга тшрз.

–  –  –

АКТ Биз, тмнд кол коюучулар, комиссия

юрист Алмазов К. О., инженер-

Анткени башкы кеседеги юристтин компьютеринин бир тетигин

туура келип, 350 (ч жз эл) сомго «Continent»

сатып алдык.

Менин отчёт бер эсебимден 350 (ч жз эл) сомду алып салууузду........

–  –  –

БАЯНДАМА КАТ

Баяндама кат – аткарылган иш, тзлгн кырдаал, орун алган крнш жннд маалымдоочу иштеген уюмду же жогорку мекеменин жетекчисине жазылган иш кагазы. Ал з ичине тзчнн корутундуларын жана сунуштарын камтыйт. Баяндама кат кызматкердин знн демилгеси боюнча да, жетекчиликтин крстмс боюнча да даярдалат.

Мазмунуна жана максатына ылайык баяндама каттар маалыматтык жана отчёттук болуп экиге блнт.

Баяндама кат эки блктн турат. Биринчи блгнд орун алган фактылар келтирилет, кырдаал баяндалат, экинчи блгнд сунуштар менен тнчтр билдирилет. Баяндама кат менен иштин жрш жннд жетекчиге маалымат берилет.

1. Баяндама катка мнзд сз жана сз айкаштары:

текшернн жыйынтыгы жннд, тааныштык, аныктадык, билдиремин, суранамын, з убагында бтрлгн, канааттандырарлык, канааттандырарлык эмес, объекти кабыл алууга болот (болбойт), дагы бир текшерн талап кылат, мнтт узартуу керек ж.б.

2. Баяндама кат эмне жннд болушу ммкн? Улап жазыыз.

–  –  –

2. Суроолорго жооп жазыыз.

1. Баяндама кат кайсы учурда жазылат?

4. Баяндама кат мазмуну боюнча иш кагазынын кайсы трн жакын экен?

Эмне чн?

–  –  –

№ 247/6 заказын кошумча каржылоо жннд 2012-жылдын экинчи жарым жылдыгында полиграфиялык кызматтар чн баанын кескин трд ктрлп кеткендигине жана сметанын згршн байланыштуу № 247/6 заказын аткаруу иштери бтпй калды. Бул ишти аягына чыгуу чн дагы кошумча 50 000 (эл ми) сом акча каражатын блп берзд суранам.

–  –  –

2. Сздрдн маанисин тшндрп берииз.

кошумча каржылоо:

акча каражаты:

баанын кескин ктрлш:

К н г л р

1. Тмнк тексттердеги баяндама каттын текстине мнзд сз жана сз айкаштарын аныктаыз.

2. Боштуктарды мааниси боюнча туура келген сздр менен толуктаыз.

–  –  –

БАЯНДАМА КАТ

Окуучулардын эс алуу лагерлеринин абалы жннд Сиздин крстмз жана долбоордун алкагындагы ……………………… ишчаралардын планы боюнча 2010-жылдын 25-………………… 30-апрелине чейин атайы тзлгн топ кл кылаасында …………………… жайкы эс алуу лагерлерди кыдырып чыгып, жатакана, ашкана, оюн-зоок чн каралган ………………. алабалы менен тааныштык.

ИШ КАГАЗДАРЫН ЖРГЗ 89

Министрликтин карамагындагы 5 лагердин …………………………. жайкы эс алууга толук даяр, ал эми эк одоп-тз, ……………, сырдоо жумуштарын жргзн …………………. кылат.

Крстлгн кемчиликтерди тез арада одоо жагын лагердин директорлоруна………………. сураймын. № 5 жана № 2 лагерлердин абалы дагы бир текшердн ткндн кийин окуучуларды кабыл алуусу …………………………..

билдиремин.

03.05.2010 Ж. Тыныбекова

4. Баяндама каттын башкы блг берилди, аягын толуктап жазыыз.

–  –  –

Кыймыл атоочтор Кыймыл-аракеттин атын билдирип, жндм, таандык, кптк -лар мчлр менен згргн этиштин згч формасы.

Тмнкдй мчлр аркылуу жасалат:

-оо, - – ойлоо, сйл. Жашоо – крш.

-уу, – баруу, кл. Билим алуу – ийне менен кудук казгандай.

-ыш (-ш) – кармаш, жатташ, келиш. Адам болуш кыйын.

-мак – алмак, бармак, бермек. Алмактын бермеги бар.

-май – коймой, турмай, отурмай. Тынбай иштемей анын адаты.

…-уу чн, …-ыш керек, …-ыш чн, …-уу керек аналитикалык формасы кепте абдан кп колдонулат.

Мисалы: Кардарлардын суроо-талабын канааттандыруу, сапаттуу продукция менен камсыздоо чн кн-тн иштешибиз керек.

Оору-сыркоо, бд кырсыктын санын азайтыш чн калктын социалдык абалын ктр керек.

Кыргыз тилин йрнш чн кыргызча китеп, гезит, журнал окуу керек.

Тркияга барыш чн виза ачуунун кереги жок.

Ийгиликке жетиш чн эмгектен керек.

Эскертиш чн телефон чалуунун кереги жок.

Балыкчыга баруу чн кемеге отуруштун кереги жок.

Учакка билет алыш чн аэропортко баруунун кереги жок.

Калия Кулалиева

1. Суроолорго жооп берииз.

Ысык-Клг адамдар эмне чн барышат?

Кесиптештердин сынына кабылбаш чн эмне кылыш керек?

Балдарыбыз ийгиликке жетиш чн эмне кылышыбыз керек?

Сиздин досууз оорубаш чн эмне кылат?

Жетекчинин буйругун аткарыш чн эмне кылуу керек?

Баяндама катты жазууну эмнеден башташ керек?

Ал жерге жетиш чн сзсз учакка отуруу керекпи?

2. Сйлмдн жарым блг берилген, жарымын толуктап жазыыз.

Кчттрд алып келиш чн ………………………………… ……………….

Буйрук кчн кириш чн ……………………………………………………..

Кышында кыйналбоо чн ……………………………………………………...

Коомдун нгш чн ………………………………………………………….

Айтматовду тшнш чн ……………………………………………………...

……………………………………….………………………….даярдануу керек.

……………………………………………………………. токтом чыгаруу керек.

…………………………………….…………………жолдорго кум чачыш керек.

…………………………………….……………… витаминд азык жеш керек.

……………………………………………………….. улууларды сыйлаш керек.

3. Диалогду мааниси боюнча туура келген сздр менен толуктаыз.

– Саламатсызбы, ……………………. ?

– ………………………., Белек. Кел, кандайсы?

– Рахмат, эже. Баары жайында. Сизге бир маселе ………….. кайрылсам болобу?

–…………………….. Эмне болду?

– Эже, пландаштырылган конференциянын т турган ………………. башка кнг жылдырсак ……………………?

– Эмне себептен? Баары эле даяр го.

– ………….., баары …………………... Бирок ошол кн конференция залда башка чо жыйналыш ……................ деген кабар катышуучуларга ……………… калыптыр.

– Ошондойбу, эми ………………… ……………………. керек?

– ………………………………….. боло турган кнн згртш керек го. Болгону бир же эки кн нары ……………………….. кантет?

– Мейли. Уюштуруу ………………………….. менен кеешип, бул маселени чечкенден кийин мага ……………………….. койгула.

– Макул. ………………………….. ………………………………….

–  –  –

Татаал сздрдн жазылышы

1. Бириккен сздрдн жазылышы

Тыбыштык тр згрп, тгйлр з ара бириккен сздр бирге жазылат:

быйыл, бгн, каер, жылааяк, жылабаш, унчук, кайната, байке, агайын, былтыр, антип, брсгн, ушинтип, минтип ж.б.

2. Кошмок сздрдн бирге жазылышы Лексикалык мааниси крттнп, з алдынча колдонулуу ммкнчлгнн ажыраган сздр менен толук маанил сздрдн айкашын тзп, бир маани берип турган кошмок сздр бирге жазылат: карамртз, кечкурун, карагат, алмончок ж.б.

Уя нсз менен бткн сздн кийинки сз каткала нсз менен башталса, каткала нсз жумшак айтылат, бирок ага жазууда жол берилбейт: тилгат эмес, тил кат, колгап эмес, кол кап; ишенимгат эмес, ишеним кат.

Эки тгй те з алдынча лексикалык мааниге ээ болбогон сздрдн жасалган кошмок сздр бирге жазылат: асыресе, тиригарак, жексур ж.б.

Тес тт и к т а п ш ырм а ларды аткары ыз.

1. Кайсы катардагы сздрдн баары туура жазылган?

А) кайната, таатуу, ак тилек, кеч курун

Б) та заар, тил кат, жыла баш, колкап

В) эчтеке, карамртз, кол башчы, та калуу

Г) агайын, ал мончок, тил кат, кбнесе

2. Кайсы катардагы энчил аттардын бардыгы туура жазылган?

А) Батыш Европа, борбордук Азия, Орто Азия

Б) Торук-Арт, Т-Ашуу, Ала-Тоо

В) Алай-Куу, Кум-Тр, Шамалды-Сай

Г) Мырзаке, Чалдыбар, Кара-кр

3. Кайсы катардагы сздрдн баарында дефис туура коюлган?

А) 5-класс, X-кылым, 1991-жыл Б) 7,8 бала, ТУ-154, Ауди-100 В) 2012-жыл, XX кылым, № 1-й Г) № 68 мектеп, АН-10, 5-6 жигит

–  –  –

эмес), № 72 мектеп ( № 72-мектеп эмес), бир аз (бираз эмес), бир-бирден (бир бирден эмес), баары (бары эмес), бардык (баардык эмес), оперативд (оперативт эмес), ич ара (ичара эмес), иш-чара (иш чара эмес), башаламан (баш аламан эмес).

5. Крнк-жарнактарда, субтитрлерде дагы кайсы сздрдн жаылыш жазылганын байкадыыз. Жазыыз.

6. Суроолорго жооп берииз. Туура жазыш чн эмне кылышыбыз керек?

1. Сиз эмне кылышыыз керек?

2. Кыргыз тилчилер эмне кылышы керек?

3. Мамлекет кандай чараларды колдонушу керек?

–  –  –

Кыймыл-аракеттин трд кырдаалын билдирген сздр тактооч сздр деп аталат. Тактоочтор кандай? кантип? канча? кайда? кайдан? деген суроолорго жооп берет.

Тактоочтор маанисине карай тртк блнт:

1. Мезгил тактооч: Азыр келем. Кечке маал чыгып кетти эле. Та заарда телефон чалыптыр. Жайында жакшы эс ала албай калдым. Эрте эрте барам.

2. Орун тактооч: Алга басты. Артка кайрылды. Ары-бери баспай отурчу. Сиз менен кийин сйлшм.

3. Сын-сыпат тактооч: Ара окуду. Тез сйлйт экен. Кыргызча жазыптыр.

Дароо бтрп беришти.

4. Сан-лчм тактооч: Тамакты аз-аздан, тез-тез ичип турушууз керек. Анчамынча жардамдаштым. Мунун ичи бкс экен. Китептерди кем берди.

1. Жогоруда келтирилген мисалдардан тактооч сздрд табыыз. Суроо берииз.

2. Берилген сздрдн сйлм тзз. Тактооч сздрдн трн аныктаыз.

1. Кп, жыйналыш, адам, бол- ?

2. Кзнд, айт-, сана, балапандарды, деп.

3. Мен, жакын, кел-, китепканачы.

4. Музей, ачыл-, кечээ, кргзм.

5. Таланттар, биз, сыймыктан-, дайыма, менен.

6. й, сйлш, кел-, бетме-бет, керек, отуруп.

3. Берилген сздрд мааниси боюнча ылайык келген жерге толуктап жазыыз.

(Тшт, тездет, канчалык, бирге, кийинки, эрте, артта).................

биздин ишкана

мойнубузга алышыбыз керек. Мындай крнш

ИШ КАГАЗДАРЫН ЖРГЗ 93

кайталанбаш чн продукция ндрнн темпин

Бул маселени чогулушта

4. Диалогду толуктап жазыыз.

– Каныбек, баяндама кат

– Ооба,

– Анда аны мага бер, Аскат Алымовичке

– Азыр,

унутпаыз.

– Иштин эмнеге аткарылбай калганын тшнкт

жаздыбы, сунуштарды да санап крстш

– Бир жолу карап крсз. Мына,

– Жакшы, баары

– Эч нерсе эмес. Бул

5. Диалогду монолог трнд айтып берииз.

–  –  –

2-кнг. Баяндама каттын текстин жазыыз.

Сйлшл

1. Кайсы бир иш-чараны ткрг блнгн каражат жетпей калды. Иш-чараны ткрш чн дагы каражат блдрш керек. Жетекчиизге абалды тшндрз.

2. Сиздин жетекчииз ар бир ишти жасагандан кийин баяндама кат жазышыызды талап кылат. Сиз абдан тажадыыз. Абалдан кантип чыгасыз?

–  –  –

БИЛДИРМЕ

Милдеттендирилген ар кандай тапшырманын аткарылгандыгы, эмгек рг, чет лкг жасалган иш сапарынын бткндг, иш-чаралардын жыйынтыкталганы ж.б. тууралуу жетекчиликке, уюм, мекемелерге жиберилген расмий иш кагазы билдирме болот. Кээ бир мекеме, уюмдарда билдирме кызматтык кат деген аталышта колдонулуп жрт.

Билдирме арналышы жана тзлш боюнча баяндама катка окшош болот.

Ал колдо же компьютерде эки нускада даярдалат. Бир нускасы тиешел уюмга жиберилсе, экинчиси жазылган уюмда калат.

–  –  –

БИЛДИРМЕ

Чет лкд ткрлгн эл аралык симпозиумга биздин окуу жайдан ч окутуучу барды. Алар здрнн докладдарын окушту, катышуучулардын суроолоруна жооп берип, кызыктуу сунуш-пикирлерди алып келишти. 2012-жылдын 26-январынан тартып конференцияга катышкандар з кызматына киришкендигин билдиремин.

–  –  –

БИЛДИРМЕ

2009-жыл............. 5-декабрь........... чейин айылдагы 483 бодо мал шарп оорусу............... каршы толук эмд

Кошу айыл.............. 367 бодо малды эмд 2010-жыл........... январь айында жргз...................

–  –  –

БИЛДИРМЕ

Бириккен Улуттар

жыйынына

Буга

....

.. жалпы чогулушун ткрп, иш-чараларды

блмдрг тапшырма

–  –  –

Кыскартылган сздрдн жазылышы

1. Башкы тамгаларынан кыскартылган татаал сздр баш тамга менен жазылат:

УИА (Улуттук илимдер академиясы), К. Карасаев атындагы БГУ (Бишкек гуманитардык университети), МАИ (Мамлекеттик авто инспекциясы).

2. Башкы тамгаларынан кыскартылган татаал сздрг мч уланганда, жалганган мч кичине тамга менен жазылат: БУУга, КТРдин, КРнын ж.б.

Биринчи муунунан кыскартылган жалпы татаал сздр кичине тамга менен башталып, бирге жазылат: турфирма, геофак, филфак ж.б.

Кош сздрдн жазылышы Кош сздрдн бардык тр ортосуна дефис белгиси коюлуп жазылат: улуукич, кыз-жигит, тарс-турс, бака-шака, каада-салт, жрм-турум, чай-чамек, аман-эсен, й-бл ж.б.

–  –  –

2. Кыскартылган сздрг мчлрд улап жазыыз.

УАК………. трагасы болуп дайындалды.

Ж. Баласагын атындагы КУУ................ декан болуп иштейт.

КР……… ТИМ…….. тарабынан билдир жасалды.

АРИС……… долбоору боюнча кпр салынды.

Ал 2005-2007-жылдары КР……… ЮНЕСКО иштери боюнча улуттук комиссиясынын трагасы болуп иштеген.

3. Кош сздрд катыштырып сйлм тзз.

Жаш-кары, чарт-чурт, дагыр-дгр, бала-бакыра, ыпыр-сыпыр.

–  –  –

Кызматчы сздр з алдынча турганда эч кандай лексикалык маанини билдире албаган, сйлмдг сздр менен бирге айтылып, тиешел болуп турган сзг кошумча маани берген, сз менен сзд, сйлм менен сйлмд байланыштырып турган сздр кызматчы сздр деп аталат.

Кызматчы сздрг: жандоочтор, байламталар, блкчлр жана модаль сздр кирет.

Жандоочтор Атоочторду жндмлр боюнча башкарып, сйлм мчлрн байланыштыруу чн колдонулган сздр жандоочтор деп аталат.

Жандоочтор жндмлр менен айкалышына карата тмндгч блнт:

1. Атооч жндмсн талап кылуучу жандоочтор: менен, тууралуу, жннд, аркылуу, боюнча, сайын, сыяктуу, чн, бою, бойдон. Айкл Манас тууралуу баян жазыптыр.

2. Табыш жндмсн талап кылуучу жандоочтор: карай, кздй, карата, катар. Ширетч жаы курулуп жаткан имаратты кздй жнд.

3. Барыш жндмсн талап кылуучу жандоочтор: караганда, жараша, чейин, дейре, карай, карата. Америкага караганда Казакстан бул жерде эле го.

4. Чыгыш жндмсн талап кылуучу жандоочтор: кр, кркч, ары, бери, мурун, кийин, со. Менден кийин Жамалга сз берилди.

1. Боштуктарга жандоочторду жазыыз.

«Beko» фирмасынын тиричилик техникасына ……..…………. «Indesit»

фирмасыныкы жакшы деп жатышат.

Жакында «Мектепке чейинки билим бер ……………………..» мыйзам кабыл алынды.

Комитеттин жыйыны жума …………………….. ткрлмй болду.

Бул иш 25-майга ………………….. бткрлш керек.

Чет элдик делегацияны кабыл алууга ……………………………. даярдык крлд.

Катты кызы ………………….. берип жибериптир.

Капчыгайдан чыккандан ………………………… кл крнт.

Аа, балдарым андан ………………….. канча мезгил тт, канча суу акты.

Калия Кулалиева

2. Тексттеги сйлмдр башаламан тартипте жайгаштырылды. Кандай тартипте келсе текст туура тзлгн болот?

Эми Тркия менен ээн-эркин катташа алабыз Эскерте кетсек, кыргыз-трк визасыз режими тууралуу келишимге 2011-жылдын 26-апрелинде Анкара шаарында кол коюлган. ( ) Мындай маалыматты Тышкы иштер министрлиги таратты. ( ) Кыргызстан менен Тркиянын ортосунда тзлгн визасыз режим тууралуу кызматташтык 10-февралдан тартып кчн кирет. ( ) Мындай жеилдик жк ташуучу автоунааларга, жарандык самолётторго жана автобустарга да тиешел. ( ) Демек, ушул кндн тартып трк жарандары Кыргызстанга, ал эми кыргыз жарандары Тркияга виза ачтырбай эле кирип чыга беришсе болот. ( )

3. Жогорудагы тексттеги жандооч сздрд табыыз, кайсы жндм боюнча башкарып турганын белгилеиз.

4. Жандооч сздрд катыштырып иш кагазынын бир трн жазыыз.

–  –  –

2-кнг. Билдирмени жазыыз, маалым даректерин туура жайгаштырыыз.

С й л ш л

1. Сиз чарчап иш сапарынан келдииз. Келсеиз жумуш йлп калыптыр. Билдир жазууну да унутуп, иштей бердииз. Беш кндн кийин айлык тийди. Сиздин айлык акыыздан жумушка чыкпаган кндр чн кармап коюшуптур.

Жетекчиизге абалды тшндрз.

2. «Отузунда ойду омкоро албаган, кыркында кырдан аша албайт» деген макал бар. Чын эле ошондойбу? Макалдын маанисин чечмелеиз.

Жазалы

1. Ишиизге байланыштуу мазмунда билдир жазыыз.

–  –  –

КРСТМ Крстм – маалымат-усулдук мнздг маселелер боюнча жогору турган уюмдун, мекеменин буйруктарын, нускамаларын жана башка ченемдик-укуктук актыларын аткарууну уюштурууга байланыштуу мамлекеттик башкаруу органы тарабынан жазылган укуктук акт. Мекеме, уюм, ишканалардын жетекчилери да оперативд жана административдик (кызматкерлерди иш сапарга жнт, чыгашаны тлт ж.б.) маселелер боюнча крстмлрд чыгаруу укугуна ээ.

Крстм буйрук менен тескемеге окшош формада жазылат. Жогорку органдардын кайсы актысын аткарууга байланыштуу чыгарылып жатканы сз болгон крстмнн биринчи блгнд, ошол актынын толук аталышы берилиш керек (КРнын Президентинин Жарлыгы, КРнын кмтнн Токтому ж.б.).

Крстмлрд конкретт аткаруучулары болот, анын тескч блг «сунуш кыламын», «жктймн», «милдеттендиремин» деген сздр менен башталат.

–  –  –

№ 19 КРСТМ 2010-жылдын 4-февралында тзлгн 8/124 келишимдин негизинде

СУНУШ КЫЛАМЫН:

1. Башкы кампанын тейлчс М. Кадыров университетке сатылуучу китептин тизмесин жана санын такташын;

2. Келишимдин 3-беренесинде каралган тлм акылары ошол боюнча сакталып, тл мнт бир айга узартылышын;

3. Бул маселе боюнча координация ишинин башкы бухгалтерге жктлшн;

4. Бул крстмнн аткарылышы боюнча кзмлдн акционердик коомдун директорунун орун басары С. Акматовго жктлшн.

–  –  –

№ 105 КРСТМ Дыйкандардын жыйнаган тшмн мамлекетке сатып алуу жннд КРнын кмтнн 2010-жылдын 3-июнунда кабыл алган № 216 ТОКТОМУНУН негизинде

СУНУШ КЫЛАМЫН:

1.

2.

3.

–  –  –

Йоттошкон е, ё тамгаларынын жазылышы

1. Е тамгасы тмнк учурларда жазылат:

1. нд и тыбышынан кийин йоттошкон йэ тыбышын билдир чн колдонулат: тиешел, тиер-тийбес, чие, чиеленген.

2. Орус тили аркылуу кирген сздрд сз башында жана ндлрдн кийин йэ тыбышын билдирет: Европа, Египет, траектория, иероглиф, проект ж.б.

3. Аягы й тыбышы менен бткн сздрг нд менен башталган же нд тыбыштан турган кбнч чакчыл -а(-е) мчс уланганда жазууда йе же йэ трнд ИШ КАГАЗДАРЫН ЖРГЗ 101 эмес, е тамгасы аркылуу гана берилет: кий – киет, чий – чиет, кеей – кееет.

Булардын чийет, кеейет ж.б. болуп жазылышына жол берилбейт.

2. Ё тамгасы тмнк учурларда колдонулат:

1. ё тамгасы угу сздрд ндлрдн, кбнч о тамгасынан кийин жазылып, татаал йо (й+о) тыбышынын ордуна жрт: боё, боёк, коён, оён ж.б.

2. Кой, сой, той, чой сыяктуу сздрг о тыбышы менен келген мчлр уланганда ё тамгасы менен жазылат: коёт, соёт, тоёт, чоёт ж.б.

3. Орус тили аркылуу кирген сздрд ё тамгасы колдонулат: ёлка, актёр, суфлёр, Фёдор, дирижёр, стажёр, щётка, щёлочь, счётчик ж.б

4. Тмнк сздр ё тамгасы менен эмес, йо тамгалары менен жазылат: йод, майор, район, Нью-Йорк.

К н г л р

1. Эреже боюнча туура келген тамгаларды жазыыз.

Чоо.....т деген ушул, балам. Бул кийимдеримдин баары мага кичир..........п калыптыр го. Фирмабыздын аянты 80 кв/мге ке.......т. Депутаттардын бир канчасы расмий иш сапары менен.....гипетке барып келишти. Эки республиканын Президенттери макулдашууга кол ко......т. Тамакты мнздп жейсиби, бул ко.....ндун эти, коркпой жей бер. Ра.......ндон кат келиптир, бул кишинин арызын карап чыгышыбыз керек. «Тндкэлектронун» кызматкерлери жаы сч.....тчиктерди коюп жетише албай жаткандыктарын билдирд. Атактуу дириж....рлордон кимдерди билесиз? Акт....рлордончу?

2. Тамганы жазып, берилген сзд катыштырып, сйлмдрд тзз.

бо....к:

о.....н:

то....т:

чи....т:

ре.....стр:

–  –  –

Байламталар синтаксистик кызматына карай экиге блнт.

1. Багындырма байламталар 2. Багындырбас байламталар

1. Себеп байламталар: себеби, анткени, 1. Байланыштыргыч байламталар:

неге десе, андыктан, ошондуктан ж.б. жана, ары, жана да, дагы, да, дале,

2. Шарттуу байламталар: эгер, эгерде. менен ж.б.

Баяндоочу шарттуу ыгайдын -са 2. Каршылагыч байламталар: а, ал эми, бирок, антсе дагы, ошондой болгону мчс менен аяктайт.

3. Салыштырма байламта: кандай, менен, анткени менен ж.б.

канча, канчалык; ошондой, ошончо, 3. Божомолдогуч байламталар: же, ошончолук ж.б. же болбосо, не.

1. Мисалдарды окуп, байламталардын трн аныктаыз.

Биз барабыз, бирок алар келбейт. Баарынан кымбат мекен, андыктан мекенибизди коргойлу. Азиада мектепке бара элек, ошентсе да тамгалардын баарын тааныйт. Же келерин, же келбесин так айтпайт. Эгерде конкурстан тсм, чет лкд окуйм. Арген Рамисович жумушка келбейт, себеби адистигин жогорулатуучу курста окуп жатат. Китеп менен дептериди бул жерге калтырба.

Мугалимге бардык шарттарды тзбз дешти, ошентсе да ал иштегенге макул болгон жок.

2. Боштуктарга тмнд берилген байламталарды мааниси боюнча туура жайгаштырыыз (да, бирок, же, да, эгерде, анткени).

1.

жагымдан чо-чо беш терезе ачылып, дйнн беш жагымдан тере таанып олтургандай болор элем. (Т. С.)

2. Муну укканда мен ордумдан ыргып турдум,

Дйшн ошол Сайкал кемпирдин йнд жрч. (Ч. А.)

3. Башка бир ишти билбей турган чыгармын,

эненин ким экенин жакшы билем. (К. Ж.) 4.

3. Жнкй сйлмдрд байламталардын жардамы менен бириктирииз.

лг : Асан мектепте иштейт.

Асан университетте иштейт.

Асан мектепте да, университетте да иштейт.

–  –  –

4. Бул кчт окумуштуу.

Бул адамды эл сыйлайт.

5. Ырдаган сенсиби?

Сйлгнч?

4. Берилген сздрд катыштырып, иш кагазынын стилине ылайык келген сйлмдрд тзз.

Ошентсе да, себеби, же болбосо, ошол чн, бирок, менен.

–  –  –

ЖОБО Жобо – мекеме, уюм, ишканалардын жалпы ишмердигин нормага салган, алардын тзмн, функциясын, ички блнштрн, же кандайдыр бир кырдаалга байланыштуу (ЖАКтын акционерлеринин жалпы чогулушун чакыруу жана ткр тартиби боюнча жобо, Келишимдерди тз жана аткаруу тартиби боюнча жобо ж.б.) иш-аракеттеринин тартибин аныктоочу, мамлекеттин аракеттеги мыйзамдары жана токтомдорунун негизинде тзлгн расмий иш кагазы.

Ар бир мекеме же уюм з ишмердигин кабыл алынган жобонун негизинде жргзт.

Жобонун тмнкдй маалым даректери болот:

1. Жобону бекит белгиси;

2. Жобонун расмий аталышы (ЖОБО);

3. Жалпы жоболор;

4. Иш милдеттери;

5. Укуктар жана милдеттер;

6. Жетекчилик;

7. з ара байланыштар.

О к у й лу

1. Ар бир маалым даректе эмнелер жннд жазылышы керектигине токтолуп, чечмелеиз.

2. Тмнд берилген лг менен таанышыыз, кнглрд аткарыыз.

–  –  –

1. Жалпы жоболор

1.1. Ведомстволук архив – мекемелерде, уюмдарда, ишканаларда (мындан ары

– мекеме) тзлт жана знн ишин ушул мекеменин каражат эсебинен жргзт.

1.2. Ведомстволук архив документтерди, анын ичинде мамлекеттик архивге туруктуу сактоого берилгенге чейин мекеменин кинофотодокументтерин жана аудиовидеожазууларын убактылуу сактоосун жана пайдалануусун ишке ашырат.

1.3. Ведомстволук архив бирдей баш ийген же иш тр боюнча бирдей болгон мекемелердин документтерин сактоону жана пайдаланууну жргзт. Мындай учурда ал бириккен ведомстволук архив болуп саналат.

ИШ КАГАЗДАРЫН ЖРГЗ 105

1.4. Ведомстволук архив знн ишинде Кыргыз Республикасынын мыйзамдарын, «Кыргыз Республикасынын Улуттук архив фонду жннд» Кыргыз Республикасынын мыйзамын, мекеменин карамагында тзлгн буйруктарын жана крстмлрн, архив ишин башкаруу республикалык жана аймактык органдарынын эрежелерин жана нускамаларын жана ушул жобону жетекчиликке алат.

1.5. Ведомстволук архивдин документтери, ошондой эле мекемени кайра уюштуруу же жоюу убагында болгон документтер белгиленген тартипте укуктук жактан мураскор мекемеге же жогору турган уюмга, алар жок болгон учурда тиешел мамлекеттик архивге ткрлп берилет.

3. Сздрг ылайык келген мчлрд улап жазыыз.

2. Архивдин негизги милдеттери

2.1. з тармагына тиешел бол……. документтерди бир жер…….. топтоо.

2.2. Кыргыз Республикасы………. Улуттук архив фондунун документтер……., узак мнтк (10 жылдан жогору) сакталуучу документтердин сакталыш……..

жана эсебин камсыз кылуу.

2.3. Архив…… документтери чн илимий-маалыматтык аппарат система……..

тз жана ркнд………..

2.4. Документтерди пайдалануу…….. уюштуруу.

2.5. Мамлекет…….. сактоого документтерди даярдоо жана з убактысында ткр….. бер……...

4. Боштуктарга мааниси боюнча туура келген сздрд жазыыз.

3. Архивдин функциялары

Ведомстволук архив зн жктлгн ……………………… ылайык:

3.1. Мекеменин структуралык блмдрнн ……………................ кабыл алууну жргзт.

3.2. Документтердин сакталышын ……………….. кылат.

3.3. Архивде сакталуучу документтердин эсебин ……………., документтер жннд маалыматтарды …………………… мамлекеттик архивге ткрп берет.

3.4. Мекеменин структуралык ……………………. документтердин баалуулугун аныктоодо усулдук ……………………. крстт.

3.5. Документтер менен ишт …………………… ченемдик-усулдук колдонмолорду иштеп …………………, ошондой эле структуралык блмдрдг делолордун туура блштрлшн жана сакталышын кзмлг ……………….

3.6. Архивдеги …………………… илимий-маалыматтык каражаттар ……………… жабдыйт, аларды здштрт ………………… толуктайт.

3.7. Документтерди жана алардын илимий-…………………. каражаттарын белгиленген ………………… мамлекеттик сактоо карамагына ткрп …………....

3.8. Документтерди убактылуу ……………………… берет.

Калия Кулалиева

3.9. Мекемелерден ………. жарандардан тшкн суроо-талаптарды ………………..; архивдик маалымат алууга тиешел маселелер ……………… кеештерди берет.

3.10. Архив иши жана иш кагаздарын …………………. боюнча тажрыйба алмашуу жана кызматкерлердин квалификациясын жогорулатуу ………………..

семинарларды жана ………… иш-чараларды уюштурууга жана ткрг катышат.

5. Белгиленген сздрг маанилеш жана карама-каршы маанидеги сздрд табыыз.

4. Архив ишин уюштуруу

4.1. Ведомстволук архивди жогорку же атайын орто билими жана ч жылдан кем эмес иш тажрыйбасы бар адис башкара алат (//) …………………… ………….

4.2. Ведомстволук архивдин башчысы мекеменин жетекчиси тарабынан дайындалат жана бошотулат ()…………………………………..

4.3. Ведомстволук архивдин башчысы архивге тагылган милдеттердин аткарылышына (//) …………………………. жоопкерчиликте болот.



Pages:   || 2 | 3 |
Похожие работы:

«УДК 159.922 Буторин Геннадий Геннадьевич Butorin Gennady Gennadyevich доктор психологических наук, D.Phil. in Psychology, профессор кафедры теоретической Professor, Theoretical and Applied и прикладной психологии Psychology Department, Челябинского государственного Chelya...»

«3 ФГБНУ «Центр исследования проблем воспитания, формирования здорового образа жизни, профилактики наркомании, социально-педагогической поддержки детей и молодежи» (г. Москва) Департамент общего образования Томской области Департамент образования ад...»

«Графические диктанты (Рисование по клеточкам) Поступление в школу – важный момент в жизни ребенка и его родителей. Чем лучше ребенок будет подготовлен к школе психологически, эмоционально и интеллектуально, тем увереннее он будет себя чувств...»

«УДК 8И ББК 83.3 (4) Седова Елена Сергеевна кандидат филологических наук, доцент кафедра литературы и методики обучения литературе Челябинский государственный педагогический университет г. Челябинск Sedova Elena Sergeevna Candidate of Philology, Associate Professor Chair of Lite...»

«1. Общие требования охраны труда 1.1.Инструкция составлена в соответствии с требованиями Приложения «Методические рекомендации по разработке государственных нормативных требований охраны труда» к постановлению Министерства труда и социального развития РФ от 17.12.2002 г. №80 и Методических рекомендаций п...»

«ОКАЗАНИЕ ПЕРВОЙ ПОМОЩИ ПОСТРАДАВШИМ НА ВОДНЫХ ОБЪЕКТАХ АРХАНГЕЛЬСКОЙ ОБЛАСТИ МЕТОДИЧЕСКИЕ РЕКОМЕНДАЦИИ АРХАНГЕЛЬСК -1За последние пять лет в России на воде погибло более 63 тысяч человек, свыше 14 тысяч из них дети младше 15 лет. В 2011 го...»

«Государственное образовательное учреждение Ярославской области «Центр детского и юношеского туризма и экскурсий» Правила оформления списка литературы и ссылок на источники...»

«Том 7, №5 (сентябрь октябрь 2015) Интернет-журнал «НАУКОВЕДЕНИЕ» publishing@naukovedenie.ru http://naukovedenie.ru Интернет-журнал «Науковедение» ISSN 2223-5167 http://naukovedenie.ru/ Том 7, №5 (2015) http://naukovedenie.ru/in...»

«ГРУППОВАЯ КУЛЬТУРА И СОЦИАЛЬНО-ПСИХОЛОГИЧЕСКИЕ ОСОБЕННОСТИ «ТРУДНЫХ» УЧЕНИЧЕСКИХ КОЛЛЕКТИВОВ Пантелеева К.Ю., Кузнецова О.Е. Северный (Арктический) федеральный университет имени М.В. Ломоносова, Высшая школа психологии и педагогического образования, Кафедра психологии, Архангельск, Россия GROUP CULTURE AND THE SOC...»

«МИНОБРНАУКИ РОССИИ ФЕДЕРАЛЬНОЕ ГОСУДАРСТВЕННОЕ БЮДЖЕТНОЕ ОБРАЗОВАТЕЛЬНОЕ УЧРЕЖДЕНИЕ ВЫСШЕГО ОБРАЗОВАНИЯ «ВОРОНЕЖСКИЙ ГОСУДАРСТВЕННЫЙ УНИВЕРСИТЕТ» БОРИСОГЛЕБСКИЙ ФИЛИАЛ (БФ ФГБОУ ВО «ВГУ») Р АБОЧАЯ ПРОГРАММА УЧЕБНОЙ ДИСЦИПЛИНЫ Б1.Б.5.9 СОЦИАЛЬНАЯ ПЕДАГОГИКА 1. Шифр и наименование напра...»

«Рогов Юрий Николаевич Формирование у юных борцов навыков распознавания образа специфической ситуации для выполнения атакующего действия 13.00.04 – Теория и методика физического воспитания, спортивной трени...»

«Научно-исследовательская работа Разряды междометий и их роль в сказочной повести Галины Александровой «Домовёнок Кузя» Филология (лингвистика)творческий проект (реферативно-исследовательская работа) Выполнила: Алиева Гульнар Халиговна, Учащаяся 8 класса МАОУ « СОШ № 152 г. Челябинска»Руков...»

«Старцев Андрей Александрович ПЕДАГОГИЧЕСКОЕ ВНУШЕНИЕ КАК СРЕДСТВО ПОВЫШЕНИЯ ЭФФЕКТИВНОСТИ СПОРТИВНОЙ ПОДГОТОВКИ ЮНЫХ САМБИСТОВ 12-14 ЛЕТ 13.00.04 – Теория и методика физического воспитания, спортивной тр...»

«ФЕДЕРАЛЬНОЕ ГОСУДАРСТВЕННОЕ АВТОНОМНОЕ ОБРАЗОВАТЕЛЬНОЕ УЧРЕЖДЕНИЕ ВЫСШЕГО ОБРАЗОВАНИЯ «БЕЛГОРОДСКИЙ ГОСУДАРСТВЕННЫЙ НАЦИОНАЛЬНЫЙ ИССЛЕДОВАТЕЛЬСКИЙ УНИВЕРСИТЕТ» (НИУ «БелГУ) УТВЕРЖДАЮ Директор Педагогического института Тарабаева В.Б. _15.06.2016_ РАБОЧАЯ ПРОГРАММА ДИСЦИПЛИНЫ «Новые формы взаимодействия ДОУ с семьями, имеющими дет...»

«УДК 159.9.072.43 ЭМОЦИОНАЛЬНАЯ МОДАЛЬНОСТЬ ДЕЯТЕЛЬНОСТИ ПЕДАГОГА КАК ФАКТОР ВЫБОРА СУБЪЕКТ-СУБЪЕКТНОГО СТИЛЯ ОБЩЕНИЯ В СИСТЕМЕ «УЧИТЕЛЬ—УЧЕНИК» © 2013 А. С. Силаков канд. психол. наук, доцент каф. психологии e-mail: alssil@mail.ru Курски...»

«Современные подходы в образовании и подготовка кадров СОВРЕМЕННЫЕ ПОДХОДЫ В ОБРАЗОВАНИИ И ПОДГОТОВКА КАДРОВ Алехина Светлана Владимировна канд. психол. наук, директор Института проблем...»

«Арановский М. Г. ТЕОРЕТИЧЕСКАЯ КОНЦЕПЦИЯ Б. Л. ЯВОРСКОГО THE THEORETICAL CONCEPTION OF B. L. YAVORSKY Аннотация. Болеслав Леопольдович Яворский (1877–1942) при жизни пользовался значительным влиянием как музыковед-мыслитель и педагог, однако зн...»

«Анализ работы педагога-психолога МБОУ СОШ № 54 Лукшис С.О. за учебный 2014/2015 год. Психолого-педагогическая работа проводилась в течение года соответственно плана педагога-психолога и по запросу уча...»

«ЦЕЛИ ГОСУДАРСТВЕННОЙ ИТОГОВОЙ АТТЕСТАЦИИ 1. Целью государственной итоговой аттестации является проверка сформированности компетенций у выпускника программы подготовки кадров высшей квалификации. МЕСТО ГОСУДАРСТВЕННОЙ ИТОГОВОЙ АТТЕ...»

«Общероссийское общественное движение творческих педагогов «Исследователь» Московский педагогический государственный университет Ассоциация некоммерческих образовательных организаций регионов России Префектура Западного административного округа города Москвы Подкомитет по формированию и развитию кадрового...»

«Мирошниченко Е. Д. студентка 3 курса факультета социальной и коррекционной педагогики Волгоградского государственного социально-педагогического университета Научный руководитель: Федосеева Е. С. (доцент кафедры специальной педагогики и психологии) г. Волгоград, Россия Miroshnichenko E. D. 3rd year student Facul...»

«International Book Series Information Science and Computing 99 МЕТОДЫ И СРЕДСТВА СЕГМЕНТАЦИИ ПОЛЬЗОВАТЕЛЕЙ WEB-САЙТОВ Дмитрий Ночевнов Аннотация: В статье проанализирован характер данных о пользователях в сети WWW и метрики сайтов с точки зрения возможности их использования для сегмен...»

«Государственное казённое специальное (коррекционное) образовательное учреждение для обучающихся, воспитанников с ограниченными возможностями здоровья «Введенская специальная (коррекционная) общеобразовательная школа-интернат VIII вида» Рассмотрена и принята Согласовано Утверждаю на...»

«Система подготовки к ЕГЭ по физике в условиях МОУ «Гимназия № 1» (из опыта работы) Учитель физики высшей категории Бариленко В.Д. 2006г. В системе российского образования тесты стали внедряться с 1901 года в Лаборатории эк...»

«Кавинкина И.Н. ОСНОВЫ СЕМИОТИКИ («ПОДДЕРЖИВАЮЩАЯ И АЛЬТЕРНАТИВНАЯ КОММУНИКАЦИЯ») практикум для студентов специальности 1030308 02 «Олигофренопедагогика. Логопедия» Курс _ Группа _ Фамилия, имя студент...»

«УТВЕРЖДЕНО Приказом АО «Нордеа Банк» № 295 от «13» апреля 2010 г. Руководство пользователя по установке и использованию системы «Банк-Клиент/Internet» АО «Нордеа Банк» Москва, 2010 г.Внесены изменения: 1. Приказом Заместителя Председателя Правления № 2025 от 30.12.2011.2. Приказом Первого Заме...»

«МИНИСТЕРСТВО СЕЛЬСКОГО ХОЗЯЙСТВА РОССИЙСКОЙ ФЕДЕРАЦИИ Федеральное государственное бюджетное образовательное учреждение высшего профессионального образования «КУБАНСКИЙ ГОСУДАРСТВЕННЫЙ АГРАРНЫЙ УНИВЕРСИТЕТ» АННОТАЦИЯ РАБОЧЕЙ ПРОГРАММЫ по дисципли...»

«Психологический журнал Год № Стр. Юревич А.В. 2010 1 3 Социология психологического знания Ребеко Т.А. 2010 1 15 Гендерная идентичность и репрезентация тела у женщин Фаликман М.В. 2010 1 32 Эффекты превосходства слова в зрительном восприятии и внимании Белавина О.В. 2010 1 41 Одарен...»

«Муниципальное автономное учреждение дополнительного образования Городской Дворец творчества детей и молодежи «Одаренность и технологии» Лекция «Педагогические формы и методы в процессе дополнительного образования детей» Екатеринбург Безусловно, педагог дополнительного образования должен иметь представле...»

«МИНИСТЕРСТВО ОБРАЗОВАНИЯ И НАУКИ РОССИЙСКОЙ ФЕДЕРАЦИИ «Кемеровский государственный университет» Филиал федерального государственного бюджетного образовательного учреждения высшего образования «Кемеровский государственный университет» в г. Анжеро-Судженске Кафедра психологии и педагогики УТВЕРЖДАЮ Декан факультета И.В. Гравова «28» июня...»










 
2017 www.pdf.knigi-x.ru - «Бесплатная электронная библиотека - разные матриалы»

Материалы этого сайта размещены для ознакомления, все права принадлежат их авторам.
Если Вы не согласны с тем, что Ваш материал размещён на этом сайте, пожалуйста, напишите нам, мы в течении 1-2 рабочих дней удалим его.